ភ្នំពេញ៖ គិតត្រឹមព្រឹកថ្ងៃទី១៧ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ មន្ទីរបរិស្ថានខេត្តកំពតបានបញ្ជាក់ថា ស្ថានភាពភ្លើងឆេះព្រៃភ្នំ នៅចំណុចជ្រោះឪម៉ាល់ ឃុំម៉ាក់ប្រាង្គ និងចំណុចអូរតូច សង្កត់អណ្តូងខ្មែរ បានរលត់ស្ទើរទាំងស្រុងពុំបណ្តាលឱ្យប៉ះពាល់លំនៅដ្ឋានពលរដ្ឋស្របច្បាប់ទេ ខណៈអាជ្ញាធរ និងស្រាវជ្រាវ រកជនបង្កឱ្យកើតមានករណីនេះមកទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខច្បាប់។
មន្ទីរបរិស្ថានសង្កត់ធ្ងន់ថា៖«ជាលទ្ធផលរហូតដល់ម៉ោង៦ព្រឹកនេះភ្លើងបានរលត់ស្ទើរទាំងស្រុងពុំបណ្តាលឱ្យប៉ះពាល់លំនៅដ្ឋានស្របច្បាប់របស់ប្រជាពលរដ្ឋទេនៅត្រឹមខណៈនេះ ក្រុមការងារកំពុងបន្តត្រួតពិនិត្យបន្ថែមចំពោះរងើកភ្លើងដែលនៅសេសសល់»។
ទន្ទឹមគ្នានេះដែរ អាជ្ញាធរនឹងពិនិត្យបន្ថែមលើទំហំនៃការខូចខាតធនធានធម្មជាតិ និងស្រាវជ្រាវ រកជនបង្កឱ្យកើតមានករណីនេះ ដើម្បីទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខច្បាប់ស្តីពីតំបន់ការពារធម្មជាតិ ផ្អែកតាមមាត្រា៦០ ជនណាដែលបានប្រព្រឹត្តបទល្មើស ធ្វេសប្រហែសបង្កឱ្យមានភ្លើងឆេះព្រៃត្រូវផន្ទាទោសជាបទល្មើសធនធានធម្មជាតិ។ យ៉ាងណាមិញចំពោះមុខបញ្ហានេះអាជ្ញាធរក៏បានអំពាវនាវដល់ប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅក្បែរ និងជាប់តំបន់ការពារធម្មជាតិ ត្រូវចូលរួមបង្ការ និងទប់ស្កាត់ភ្លើងឆេះព្រៃតាមវិធានដែលបានណែនាំដោយក្រសួងបរិស្ថាន និងក្រសួងកសិកម្មរុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ព្រោះជារដូវប្រាំង អាកាសក្ដៅខ្លាំងងាយនឹងបង្កឱ្យមានភ្លើងឆេះព្រៃ។
សូមជម្រាបថា ក្រៅពីបាតុភូតធម្មជាតិដែលអាចបង្កឱ្យមានភ្លើងឆេះព្រៃ ប្រការដែលគួរឱ្យព្រួយបារម្ភបំផុតនោះ គឺភ្លើងឆេះព្រៃដែលបង្កឡើងដោយសារសកម្មភាពរបស់មនុស្សផ្ទាល់។ កត្តាចម្បងដែល បង្កឱ្យមានភ្លើងឆេះព្រៃញឹកញាប់បំផុតនារដូវប្រាំង ដូចជាការកាប់ឆ្ការដុតរានព្រៃដើម្បីដាំដំណាំកសិកម្មផ្សេងៗ ការធ្វើកសិកម្មពនេចរ ការទន្ទ្រានដីព្រៃដើម្បីតាំងលំនៅឋានខុសច្បាប់ ការទន្ទ្រានកាន់កាប់ដីរដ្ឋខុសច្បាប់ ការដុតព្រៃដើម្បីចាប់សត្វ ការបន្សល់ដើមភ្លើងនៅក្នុងព្រៃ ដោយការធ្វេសប្រហែសរបស់មនុស្ស។
ក្នុងករណី ជនណាដែលបានប្រព្រឹត្តឬបង្កឱ្យមានភ្លើងឆេះព្រៃ ឬព្រៃលិចទឹកដោយចេតនា ត្រូវផ្តន្ទាទោសក្រោមបទល្មើសព្រៃឈើថ្នាក់ទី១ ឬបទល្មើសជលផលថ្នាក់ទី១ ដែលត្រូវជាប់ពន្ធនាគារពី ៥ឆ្នាំទៅ១០ឆ្នាំ ឬពី ៣ឆ្នាំទៅ៥ឆ្នាំ។ ដោយឡែក តាមមាត្រា៦២ នៃច្បាប់ស្តីពីតំបន់ការពារធម្មជាតិ បានចែងថា ការបង្កឱ្យមានភ្លើងឆេះព្រៃ ដោយចេតនា ជាបទល្មើសធនធានធម្មជាតិថ្នាក់ទី៤ ដែលត្រូវផ្តន្ទាទោសដាក់ពន្ធនាគារពី ៥ឆ្នាំ ដល់១០ឆ្នាំ និងផាកពិន័យជាប្រាក់ពី ១៥លានរៀល ដល់១៥០លានរៀល។ នេះបើតាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ ក្រសួងបរិស្ថាន និងក្រសួងកសិកម្មកម្ពុជាកាលពីថ្ងៃ១២ មករា ឆ្នាំ២០២៤។
គួររំឭកថា កាលពីរសៀលថ្ងៃទី១៦ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៤ ភ្លើងបានឆេះព្រៃភ្នំ ចំណុចទឹកចេញ និយាមកា៤០៥៧០៥/ ១១៧៥៣២១ ស្ថិតក្នុងឧទ្យានជាតិព្រះមុនីវង្សបូកគោ នៅភូមិអូរតូច សង្កាត់អណ្ដូងខ្មែរ ក្រុងកំពត ខេត្តកំពត។ អាជ្ញាធរអះអាងថា ទីតាំងនោះមានស្ថានភាព ស្បូវ និងអន្សង់ច្រើន ហើយមានចំណោតចោទខ្លាំងគ្មានផ្លូវរថយន្តអគ្គិភ័យចូលបាន ជាហេតុធ្វើឱ្យអាជ្ញាធរពិបាកពន្លត់។ ប៉ុន្តែកម្លាំងជំនាញនៅតែបន្តតាមដាន និងព្យាយាមពន្លត់តាមស្ថានភាពភូមិសាស្ត្រជាក់ស្តែង និងបន្តស្រាវជ្រាវកសាងសំណុំរឿងតាមនីតិវិធី ៕
