ភ្នំពេញ៖ ការឡើងកម្តៅផែនដី គឺជាការកើនឡើងបន្តបន្ទាប់នៃសីតុណ្ហភាពមធ្យមរបស់ផែនដី ដែលបណ្តាលមកពីសកម្មភាពរបស់មនុស្ស ដូចជា ការដុតឥន្ធនៈហ្វូស៊ីល ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ និងដំណើរការឧស្សាហកម្ម។ សកម្មភាពទាំងនេះបញ្ចេញ ឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ ដូចជា កាបូនឌីអុកស៊ីត និងមេតាន ទៅក្នុងបរិយាកាស ដែលធ្វើឱ្យកម្តៅត្រូវបានចាប់ទុក និងរំខានដល់តុល្យភាពធម្មជាតិរបស់ភពផែនដី។
១. វិបត្តិអាកាសធាតុ និងបរិស្ថាន
ផលប៉ះពាល់នៃការឡើងកម្តៅផែនដីកំពុងត្រូវបានមើលឃើញនៅជុំវិញពិភពលោក។ មួយក្នុងចំណោមអ្វីដែលឃើញច្បាស់គឺការកើនឡើងនៃបាតុភូតអាកាសធាតុធ្ងន់ធ្ងរជាច្រើន។ តំបន់ជាច្រើនកំពុងប្រឈមមុខនឹងព្យុះខ្លាំង ភាពរាំងស្ងួតយូរអង្វែង និងរលកកម្ដៅខ្លាំង។ នៅពេលដំណាលគ្នា ទឹកកកនៅតំបន់ប៉ូល និងលើភ្នំកំពុងរលាយយ៉ាងលឿន បណ្ដាលឱ្យកម្រិតទឹកសមុទ្រឡើងខ្ពស់ ដែលគំរាមកំហែងដល់សហគមន៍នៅតំបន់ឆ្នេរ។
២. ផលប៉ះពាល់លើជីវៈចម្រុះ និងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី
ការឡើងកម្តៅផែនដីមានឥទ្ធិពលលើប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី និងសត្វព្រៃ។ ពេលសីតុណ្ហភាពផ្លាស់ប្តូរ ប្រភេទសត្វជាច្រើនពិបាកសម្របខ្លួនទៅនឹងបរិយាកាសនៃការផ្លាស់ប្ដូរលឿននេះ បណ្ដាលឱ្យបាត់បង់ទីជម្រក និងបង្កើនហានិភ័យនៃការផុតពូជ។ ព្រៃឈើ សមុទ្រ និងប្រព័ន្ធធម្មជាតិផ្សេងៗ ដែលមនុស្សពឹងផ្អែកសម្រាប់អាហារ ទឹក និងខ្យល់ស្អាត ក៏កំពុងរងសម្ពាធផងដែរ។
៣. ផលប៉ះពាល់លើមនុស្សជាតិ
សម្រាប់មនុស្សជាតិ ផលវិបាកគឺធ្ងន់ធ្ងរ។ កសិកម្មអាចរងផលប៉ះពាល់ដោយការផ្លាស់ប្តូររបបភ្លៀង ធ្វើឱ្យការផលិតអាហារមិនមានស្ថិរភាព។ ហានិភ័យសុខភាពកើនឡើង ពេលរលកកម្ដៅកើតឡើងញឹកញាប់ និងជំងឺងាយរាលដាលក្នុងអាកាសធាតុក្តៅ។ នៅប្រទេសដែលងាយរងគ្រោះ បញ្ហាទាំងនេះអាចបង្កើនភាពក្រីក្រ និងបង្ខំឱ្យមនុស្សចាកចេញពីទីលំនៅរបស់ពួកគេ។
៤.ដំណោះស្រាយ និងការរួមចំណែក
ការដោះស្រាយបញ្ហានេះត្រូវការការចូលរួមរបស់គ្រប់ភាគី។ ការកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ឥន្ធនៈហ្វូស៊ីល ការការពារព្រៃឈើ និងការវិនិយោគលើថាមពលកកើតឡើងវិញ គឺជាជំហានសំខាន់ៗ។ បុគ្គលក៏អាចរួមចំណែកបានដោយសន្សំថាមពល កាត់បន្ថយសំរាម និងគាំទ្ររបៀបរស់នៅដែលមានមេត្រីភាពជាមួយបរិស្ថាន។
សេចក្ដីសន្និដ្ឋាន
ការឡើងកម្តៅផែនដីមិនមែនជាបញ្ហាបរិស្ថានប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាបញ្ហាសកលដែលប៉ះពាល់ដល់មនុស្សនិងសត្វគ្រប់ប្រភេទ។ ប្រសិនបើយើងចាប់ផ្តើមអនុវត្តឥឡូវនេះ យើងអាចកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់ និងការពារភពផែនដីសម្រាប់ជំនាន់ក្រោយ៕
