លោក ឌូតឺតេ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់តុលាការ ICC នៅទីក្រុងឡាអេ ខណៈអតីតមេដឹកនាំហ្វីលីពីនរូបនេះ នឹងត្រូវរងការចោទប្រកាន់ជាច្រើនករណី

ម៉ានីល៖ អតីតមេដឹកនាំហ្វីលីពីន លោក រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌូតឺតេ ត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់តុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ (ICC) នៅឯទីក្រុងឡាអេ កាលពីល្ងាចថ្ងៃអង្គារទី១១មីនា ខណៈអតីតមេដឹកនាំហ្វីលីពីនរូបនេះ នឹងត្រូវរងការចោទប្រកាន់ជាច្រើនករណីពាក់ព័ន្ធនឹងយុទ្ធនាការសង្គ្រាមប្រឆាំងគ្រឿងញៀន ក្រោមអាណត្តិជាប្រធានាធិបតីរបស់លោក។
អតីតប្រធានាធិបតី ឌូតឺតេ ជាអតីតអភិបាលក្រុង និងជាអតីតរដ្ឋអាជ្ញាផងនោះ បានដឹកនាំប្រទេសហ្វីលីពីនពីឆ្នាំ២០១៦ ដល់ឆ្នាំ២០២២ ត្រូវបានចាប់ខ្លួនកាលពីព្រឹកថ្ងៃអង្គារទី១១ ខែមីនា នៅអាកាសយានដ្ឋានរដ្ឋធានីម៉ានីល ពេលលោកត្រឡប់មកពីទីក្រុងហុងកុងវិញ។ ការណ៍នេះ គឺជាជំហានដ៏ធំបំផុតក្នុងការស៊ើបអង្កេតរបស់ ICC លើបទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ ក្នុងកំលុងពេលការបង្ក្រាបប្រឆាំងគ្រឿងញៀន ជាមួយនឹងករណីសម្លាប់មនុស្សរាប់ពាន់នាក់ និងទទួលរងជំនន់រិះគន់ និងការថ្កោលទោសជុំវិញពិភពលោក។ បុរសវ័យ៧៩ឆ្នាំរូបនេះ ជាអតីតប្រមុខរដ្ឋអាស៊ីដំបូងគេដែលត្រូវកាត់ទោសនៅ ICC។
ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីនបច្ចុប្បន្ន លោក ហ្វើឌីណាន់ ម៉ាកូស បានប្រាប់សន្និសីទសារព័ត៌មានថា៖«យន្តហោះកំពុងត្រដាងស្លាបធ្វើដំណើរទៅកាន់ទីក្រុងឡាអេ ក្នុងប្រទេសហូឡង់ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអតីតប្រធានាធិបតីប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ ទាក់ទងនឹងសង្គ្រាមបង្ហូរឈាមរបស់លោកលើការបង្រ្កាបគ្រឿងញៀន»។ លោក ម៉ាកូស បន្ថែមថា៖«យើងមិនបានជួយតុលាការឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិតាមមធ្យោបាយណាមួយក្នុងការចាប់ខ្លួនលោក ឌូតឺតេ ទេ។ ការចាប់ខ្លួន ត្រូវបានធ្វើឡើងដោយអនុលោមតាមអង្គការប៉ូលិសឧក្រិដ្ឋកម្មអន្តរជាតិ (Interpol)»។
ជារឿយៗ លោក ឌូតឺតេ តែងអះអាងថា បទបញ្ជាណែនាំប៉ូលិសឱ្យសម្លាប់ និងការបង្រ្កាបនេះ គឺដើម្បីកម្ចាត់គ្រឿងញៀនខុសច្បាប់ក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីន។ យ៉ាងណា ក្រុមសិទ្ធិមនុស្ស និងក្រុមគ្រួសារជនរងគ្រោះបានលើកឡើងថា ការចាប់ខ្លួនលោក ឌូតឺតេ គឺជាជំហានមួយឆ្ពោះទៅរកយុត្តិធម៌សម្រាប់ជនរងគ្រោះ ក្នុងយុទ្ធនាការដ៏ឃោរឃៅរបស់លោក ឌូតឺតេ។ ជាក់ស្តែង ធាតុសំខាន់ៗមួយចំនួននៅក្នុងដីកានោះបានចោទប្រកាន់លោក ឌូតឺតេ ពីបទឃាតកម្មថា ជាឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងនឹងមនុស្សជាតិ និងបានចោទអតីតប្រធានាធិបតីរូបនេះ គឺជាមេខ្លោងនៅពីក្រោយការសម្លាប់រង្គាល។ ក្រៅពីនេះ លោក ឌូតឺតេ ក៏ត្រូវបានចោទប្រកាន់ជុំវិញសំណូកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងការដំឡើងឋានៈតួនាទីដល់មន្រ្តីប៉ូលិស និងអ្នកវាយសម្លាប់ជនសង្ស័យផងដែរ ជាមួយនឹងការអភ័យឯកសិទ្ធិដល់ជនល្មើស និងការពារពួកគេពីការស៊ើបអង្កេត និងកាត់ទោសជាដើម។
ជនសង្ស័យចំនួន៦២០០នាក់ ត្រូវបានគេសម្លាប់ក្នុងអំឡុងពេលប្រតិបត្តិការប្រឆាំងគ្រឿងញៀនក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក ឌូតឺតេ ប៉ុន្តែក្រុមសកម្មជនបញ្ជាក់ថា ចំនួនអ្នកស្លាប់ពិតប្រាកដ គឺច្រើនជាងនេះទៅទៀត ដោយមានឧក្រិដ្ឋជនគ្រឿងញៀនជាច្រើនពាន់នាក់ទៀតត្រូវបានខ្មាន់កាំភ្លើងបាញ់សម្លាប់ក្នុងស្ថានភាពអាថ៌កម្បាំង។ ដោយឡែក ICC បានអះអាងថា មនុស្សរហូតដល់៣ម៉ឺននាក់អាចត្រូវបានសម្លាប់ដោយប៉ូលិស ឬបុគ្គលដែលមិនស្គាល់អត្តសញ្ញាណក្រោមរបបដឹកនាំរបស់លោក ឌូតឺតេ។ តុលាការ ICC អះអាងថា ខ្លួនមានយុត្តាធិការក្នុងការស៊ើបអង្កេតឧក្រិដ្ឋកម្ម ដែលត្រូវបានចោទប្រកាន់បានកើតឡើង ខណៈប្រទេសកោះមួយនេះក៏ធ្លាប់ជាសមាជិក ICC ផងដែរ៕

