**សម្តេច ម៉ែន សំអន ដឹកនាំកិច្ចប្រជុំផ្សព្វផ្សាយសេចក្តីសម្រេចស្តីពីផែនការរួមឆ្ពោះទៅកាន់ការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់ អាណត្តិទី៦ ឆ្នាំ២០២៧ និងបូកសរុបលទ្ធផលការងារឆមាសទី១ និងលើកទិសដៅរបស់ក្រុមការងារគណបក្សចុះមូលដ្ឋានខេត្តស្វាយរៀង**លោក ហ្សេលេនស្គី បានរិះគន់សមភាគីរុស្ស៉ី លោក វ៉្លាឌីមៀ ពូទីន ដែលបានបដិសេធការអំពាវនាវឱ្យមានជំនួបទល់មុខគ្នា ដើម្បីចរចាបិទបញ្ចប់សង្រ្គាមរយៈពេលជាង៤ឆ្នាំរវាងប្រទេសទាំងពីរ**ក្រុមហ៊ុន Beijing Urban Construction Group នៅទីក្រុងប៉េកាំង សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ចង់សិក្សាលទ្ធភាពលើគម្រោងអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធដឹកជញ្ជូន តាមរថភ្លើងអាកាស (Sky Train) នៅរាជធានីភ្នំពេញ**ប្រធានាធិបតីលីបង់ បានចោទអ៉ីរ៉ង់ថាកំពុងប្រើប្រាស់ប្រទេសរបស់លោក ជាឧបករណ៍សម្រាប់តថ្លៃ នៅក្នុងកិច្ចចរចារបស់ខ្លួនជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក**សហរដ្ឋអាមេរិក បានប្រកាសពីការអនុម័តកញ្ចប់លក់សព្វាវុធមួយតម្លៃ ១,៩៨ពាន់លានដុល្លារ ឱ្យទៅកូវ៉ែត ដែលជាប្រទេសមួយនៅតំបន់ឈូងសមុទ្រអារ៉ាប់**ឃាត់​ខ្លួន​ជនជាតិ​ថៃ​ចំនួន​៥នាក់​​ករណី​រក្សាទុក​ប្រេីប្រាស់​ ខុសច្បាប់​នូវ​សារធាតុ​ញៀន​និង​ប្រេីប្រាស់នៅ​អាវុធ​ខុសច្បាប់​**យោធាអាមេរិកបានអះអាងថា កងកម្លាំងរបស់ខ្លួន បានវាយប្រហារទីតាំងប្រព័ន្ធរ៉ាដា នៅឆ្នេរភាគខាងត្បូងប្រទេសអ៉ីរ៉ង់ បន្ទាប់ពីបានបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះដ្រូនប៉ុន្មានគ្រឿង ដែលបញ្ជូនដោយអ៉ីរ៉ង់ឆ្ពោះទៅច្រកសមុទ្រ Hormuz**អ្នកនាំពាក្យក្រសួងព័ត៌មាន ជំរុញឲ្យមន្ទីរព័ត៌មានពង្រឹងទំនាក់ទំនងបណ្តាញព័ត៌មានតាមមូលដ្ឋាន ដើម្បីឆ្លើយតបឲ្យបានរហ័ស និងទាន់ពេលវេលាក្នុងការធានាសាធារណមតិក្នុងខេត្ត**ក្រសួងព័ត៌មាន និងអង្គការអន្តរជាតិដៃគូ ពិនិត្យវឌ្ឍនភាពការងាររៀបចំគោលការណ៍ណែនាំស្តីពីការរាយការណ៍ព័ត៌មានដើម្បីលើកកម្ពស់សិទ្ធិជនងាយរងគ្រោះ និងឈានទៅរៀបចំកិច្ចប្រជុំពិគ្រោះយោបល់**ក្រសួងការងារ បន្តរៀបចំវេទិកាការងារនៅខេត្តបាត់ដំបង ដើម្បីផ្ដល់ឱកាសការងារជាង ៩ ពាន់កន្លែងជូនប្រជាពលរដ្ឋ**ក្រសួងការងារ និង ADB ពិភាក្សាពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើការងារអាទិភាព និងវឌ្ឍនភាពការងារលើគោលនយោបាយជាតិ ក្នុងទិសដៅជំរុញការអភិវឌ្ឍមូលធនមនុស្សតាមរយៈ វិស័យ TVET**ក្រសួងការងារ អំពាវនាវឱ្យពលករខ្មែរ​ដែល​ត្រូវថៃ​ទើប​បញ្ជូនមក ទាក់ទងមក១២៩៧ ដើម្បីទទួ​លបាន​ការ​ងារ និងអត្ថប្រ​យោជ​ន៍ស​ម្បូរ​បែប​ក្នុង​ស្រុក និង​ចៀស​វាង​ចំណា​ក​ស្រុកខុស​ច្បាប់**ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តី ហេង សួរ និងលោកជំទាវ អញ្ជើញជួបសំណេះសំណាល និងទទួលទានអាហារជាមួយបងប្អូនកម្មករ កម្មការិនីនៅរោងចក្រ អារ៉ូម៉ា សឹកសេស ហ្គាម៉ិន ក្នុងខេត្តកំពង់ស្ពឺ**ឯកឧត្តម សួស ប្រាថ្នា អញ្ជើញដឹកនាំកិច្ចប្រជុំពិភាក្សាឆ្លងរបាយការណ៍ស្តីពីសកម្មភាព និងលទ្ធផលការងារប្រចាំខែឧសភា និងទិសដៅអនុវត្តការងារបន្តសម្រាប់ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ របស់អគ្គនាយកដ្ឋានរដ្ឋបាល**កិច្ចប្រជុំអនុតំបន់ AFPPD ពិភាក្សាអំពីបញ្ហាប្រឈមរបស់យុវជននៃតំបន់អាស៊ីក្នុងការទទួលបានការងារសមរម្យ**ប្រកាសចូលកាន់មុខតំណែងអភិបាលរងនៃគណៈអភិបាលខេត្តតាកែវ!**ព្រឹទ្ធសភាសហរដ្ឋអាមេរិក អនុម័តកញ្ចប់ថវិកាចំនួន ៧០ពាន់លានដុល្លារ សម្រាប់យុទ្ធនាការបង្ក្រាបជនអន្តោប្រវេសន៍**ឯកឧត្តម ទេព អស្នារិទ្ធ ជំរុញឱ្យមន្ទីរព័ត៌មានខេត្តកំពង់ចាម បង្កើនការច្នៃប្រឌិតផលិតមាតិកាទាក់ទាញយុវវ័យ ដើម្បីអប់រំពីគ្រោះថ្នាក់នៃព័ត៌មានក្លែងក្លាយ**អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា សហការជាមួយរដ្ឋបាលក្រុងសៀមរាប ដាំកូនឈើ៦០០ដើម ក្នុងភូមិក្រវ៉ាន់ សង្កាត់នគរធំ ដើម្បីស្តារគម្របព្រៃឈើ ឡើងវិញ**កម្មករ-កម្មការិនីរងរបួសធ្ងន់ក្នុងហេតុការណ៍គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នៅខេត្តស្វាយរៀង ទទួលបានការយកចិត្តទុកដាក់ពីសម្តេចកិត្តិព្រឹទ្ធបណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុនសែន

ជប៉ុនអាចនឹងព្យាយាមដោះស្រាយបញ្ហាចាប់ពង្រត់កូរ៉េខាងជើងដោយមានការគាំទ្រពីអាស៊ាន

វៀងចន្ទន៍៖ អវត្តមានរបស់រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកូរ៉េខាងជើង នៅក្នុងវេទិកាតំបន់អាស៊ាន នៅប្រទេសឡាវ បានរារាំងដល់បំណងរបស់ប្រទេសជប៉ុន ក្នុងការត្រួសត្រាយផ្លូវសម្រាប់ការដោះស្រាយបញ្ហាយូរអង្វែងនៃជនជាតិរបស់ខ្លួនដែលត្រូវបានចាប់ពង្រត់ដោយទីក្រុងព្យុងយ៉ាង ប៉ុន្តែទីក្រុងតូក្យូអាចនឹងស្វែងរកមធ្យោបាយដោះស្រាយបញ្ហានេះតាមរយៈការពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាមួយអាស៊ីអាគ្នេយ៍។

ខណៈពេលដែលប្រទេសជប៉ុនបានប្រើប្រាស់កិច្ចប្រជុំទាក់ទងនឹងអាស៊ានជាញឹកញាប់ ព្រឹត្តិការណ៍ពហុភាគីមួយក្នុងចំណោមព្រឹត្តិការណ៍ពហុភាគីមួយចំនួនដែលបានចូលរួមដោយកូរ៉េខាងជើង ជាឱកាសមួយក្នុងការទំនាក់ទំនងជាមួយអ្នកការទូតកំពូលរបស់ខ្លួននាពេលកន្លងមក ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងបានបដិសេធមិនបញ្ជូនរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសរបស់ខ្លួនឡើយ ដោយបានបញ្ជូនចុងក្រោយមួយនៅក្នុងឆ្នាំ២០១៨។

ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៩ មក ការចរចាក៏បានជាប់គាំងរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលជាសម្ព័ន្ធមិត្តសន្តិសុខជិតស្និទ្ធរបស់ជប៉ុន និងកូរ៉េខាងជើងជុំវិញការរំសាយអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ និងការបន្ធូរបន្ថយទណ្ឌកម្ម ដោយទីក្រុងព្យុងយ៉ាងបានបដិសេធការទាមទាររបស់ទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ដែលថាខ្លួនលុបចោលនូវកន្លែង និងកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរទាំងអស់របស់ខ្លួន។

ដើម្បីទម្លាយភាពជាប់គាំងនេះ អ្នកជំនាញកិច្ចការបរទេសបានជំរុញឱ្យប្រទេសជប៉ុនខិតខំប្រឹងប្រែងបន្ថែមទៀត ក្នុងការជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយប្រទេសសមាជិកទាំង១០នៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលភាគច្រើនត្រូវបានគេដឹងថាមានទំនាក់ទំនងការទូតជាមួយកូរ៉េខាងជើង។

មិនថាលោក Fumio Kishida នៅតែជានាយករដ្ឋមន្ត្រីបន្ទាប់ពីការប្រជែងតំណែងប្រធានាធិបតីរបស់គណបក្សសេរីប្រជាធិបតេយ្យដែលកំពុងកាន់អំណាចក្នុងខែកញ្ញានោះទេ ការប៉ុនប៉ងរបស់ជប៉ុនដើម្បីបង្កើនទំនាក់ទំនងជាមួយអាស៊ានត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងសម្រួលដល់ការបង្កើតបណ្តាញទំនាក់ទំនងជាមួយកូរ៉េខាងជើង។

វាជារឿងគួរឱ្យសោកស្ដាយជាខ្លាំង ដែលកូរ៉េខាងជើងមិនបានបញ្ជូនរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស Choe Son Hui ទៅចូលរួមវេទិកាតំបន់អាស៊ាននៅទីក្រុងវៀងចន្ទន៍ ប្រទេសឡាវ កាលពីចុងខែកក្កដា ខណៈដែលទីក្រុងតូក្យូសង្ឃឹមថានឹងសម្រេចបាននូវទំនាក់ទំនងកម្រិតខ្ពស់ជាមួយទីក្រុងព្យុងយ៉ាងនៅទីនោះ

ប្រភពបានបន្ថែមថា ដោយសារប្រទេសជប៉ុនមិនមានទំនាក់ទំនងការទូតជាមួយកូរ៉េខាងជើង ទីក្រុងតូក្យូនឹងមានបំណងដោះស្រាយបញ្ហាចាប់ពង្រត់ដោយមានការគាំទ្រពីបណ្តាប្រទេសអាស៊ានជាច្រើន ដែលមានបំណងចង់រក្សាទំនាក់ទំនងមិត្តភាពជាមួយទីក្រុងព្យុងយ៉ាង។

នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំជាមួយអាស៊ានកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស Yoko Kamikawa បានសង្កត់ធ្ងន់ថា បញ្ហាការចាប់ពង្រត់គឺមានសារៈសំខាន់ចំពោះអធិបតេយ្យភាពរបស់ប្រទេសជប៉ុន ដោយស្នើសុំការគាំទ្រក្នុងតំបន់សម្រាប់ដំណោះស្រាយជាបន្ទាន់។

ចាប់តាំងពីការត្រលប់មកវិញនូវអ្នកចាប់ពង្រត់ចំនួន ៥នាក់ទៅកាន់ប្រទេសជប៉ុនក្នុងឆ្នាំ២០០២ ទីក្រុងតូក្យូបានស្វែងរកការដោះលែងមនុស្ស ១២នាក់ផ្សេងទៀត ដែលវាត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការថាត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយកូរ៉េខាងជើង។ វាក៏សង្ស័យថា ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងមានជាប់ពាក់ព័ន្ធក្នុងការបាត់ខ្លួនរបស់ពលរដ្ឋជប៉ុនផ្សេងទៀត។

នៅខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ លោក Kishida បានធ្វើការប្តេជ្ញាចិត្តភ្លាមៗ ដើម្បីបង្កើតការចរចាកម្រិតខ្ពស់រវាងទីក្រុងតូក្យូ និងទីក្រុងព្យុងយ៉ាង ដើម្បីសម្រេចបាននូវកិច្ចប្រជុំកំពូលជាមួយមេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង លោក គីម ជុងអ៊ុន។ ការបង្កើតការសន្ទនាបែបនេះមកទល់ពេលនេះមិនទាន់សម្រេចបានទេ។

កាលពីដើមឆ្នាំនេះ ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងហាក់ដូចជាបង្ហាញពីឆន្ទៈរបស់ខ្លួនក្នុងការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវទំនាក់ទំនងជាមួយទីក្រុងតូក្យូ ដោយលោក គីម ជុងអ៊ុន បានផ្ញើសារអាណិតអាសូរដ៏កម្រមួយទៅកាន់លោក Kishida បន្ទាប់ពីការរញ្ជួយដីដ៏ខ្លាំងដែលបានវាយប្រហារកណ្តាលប្រទេសជប៉ុននៅថ្ងៃចូលឆ្នាំថ្មី។

ប៉ុន្តែកូរ៉េខាងជើងបានបដិសេធមិនចូលរួមជាមួយប្រទេសជប៉ុននាពេលថ្មីៗនេះ បើទោះបីជាលោក Kishida ទំនងជាបន្តកិច្ចចរចាសម្ងាត់ស្រដៀងទៅនឹងការប្រារព្ធឡើងដោយមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ក្រសួងការបរទេសដែលបានរៀបចំដំណើរទស្សនកិច្ចជាប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី Junichiro Koizumi ទៅកាន់ទីក្រុងព្យុងយ៉ាងក្នុងឆ្នាំ២០០២ ក៏ដោយ។

ទន្ទឹមនឹងនោះ បណ្តាប្រទេសអាស៊ានសំខាន់ៗ ត្រូវបានគេដឹងថា មានទំនាក់ទំនងការទូតជាមួយកូរ៉េខាងជើង ទោះបីជាទំនាក់ទំនងរបស់ម៉ាឡេស៊ីជាមួយប្រទេសនេះ កាន់តែយ៉ាប់យ៉ឺន បន្ទាប់ពីទីក្រុងព្យុងយ៉ាង បានធ្វើឃាតបងប្រុសម្តាយទីទៃរបស់លោក គីម ជុងអ៊ុន នៅទីក្រុងកូឡាឡាំពួរ។

លោក Stephen Nagy នាយកផ្នែកសិក្សាគោលនយោបាយសម្រាប់ក្រុមប្រឹក្សា Yokosuka នៃការសិក្សាអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិកបានឲ្យដឹងថាវាមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសជប៉ុនក្នុងការបន្តពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាមួយប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍នីមួយៗនៅកម្រិតទ្វេភាគី។

លោក Nagy បានបន្តថា ប្រសិនបើអ្នកធ្វើដំណើរទៅភាគខាងជើងឆ្លងកាត់បណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ អ្វីដែលគួរឱ្យកត់សម្គាល់គឺចំនួនស្ថានទូតកូរ៉េខាងជើង និងប្រជាជនកូរ៉េខាងជើង ដោយបន្ថែមថាទំនាក់ទំនងដ៏រឹងមាំរបស់ជប៉ុនជាមួយអាស៊ានគួរតែជួយរក្សាទំនាក់ទំនងបើកចំហជាមួយទីក្រុងព្យុងយ៉ាង។

លោក Jeff Kingston សាស្ត្រាចារ្យប្រវត្តិសាស្រ្ត និងការសិក្សាអាស៊ីនៅសាកលវិទ្យាល័យ Temple University Japan បានបន្ទរទស្សនៈដោយបញ្ជាក់ថា ប្រទេសជប៉ុនមានទំនាក់ទំនងមិត្តភាពយូរអង្វែងជាមួយអាស៊ាន ហើយបញ្ហាទាំងនេះមិនត្រូវបានរងឥទ្ធិពល ដោយបញ្ហាជុំវិញកូរ៉េខាងជើង។

លោក Kingston បានបន្តថា សមាជិកអាស៊ានចង់រក្សាទំនាក់ទំនងស្និទ្ធស្នាល និងចូលរួមនៅទូទាំងតំបន់ រួមទាំងប្រទេសកូរ៉េខាងជើង ដើម្បីបង្កើនស្ថិរភាពក្នុងតំបន់ ដោយលោក Kingston បានបន្ថែមថា ប្រទេសជប៉ុនគួរតែទទួលបានការគាំទ្រការទូតពីប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍។

ប្រទេសជប៉ុនបានសង្កត់ធ្ងន់លើទំនាក់ទំនងរបស់ខ្លួនជាមួយអាស៊ាន ដោយភាគីទាំងពីរបានប្រារព្ធខួបលើកទី៥០ នៃទំនាក់ទំនងមិត្តភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការកាលពីឆ្នាំមុន។ នៅឆ្នាំ១៩៧៧ គោលលទ្ធិហ្វូគូដា ត្រូវបានចេញផ្សាយដែលឃើញប្រទេសជប៉ុនសន្យាថានឹងមិនក្លាយជាមហាអំណាចយោធាម្តងទៀត។

ថ្លែងក្នុងសុន្ទរកថាដែលធ្វើឡើងដោយនាយករដ្ឋមន្ត្រី Takeo Fukuda ក្នុងទីក្រុងម៉ានីល ខណៈពេលកំពុងបំពេញទស្សនកិច្ចនៅប្រទេសអាស៊ានមួយចំនួន គោលលទ្ធិបានសន្យាថា ប្រទេសជប៉ុននឹងកសាងទំនាក់ទំនងពីបេះដូងទៅបេះដូង ជាមួយប្រជាជននៃអាស៊ីអាគ្នេយ៍។

បើទោះជាយ៉ាងនេះក្តី ការចរចារវាងជប៉ុន និងកូរ៉េខាងជើង ជុំវិញបញ្ហាចាប់ពង្រត់បានពោរពេញដោយភាពរកាំរកូស និងផ្លាស់ប្តូរក្នុងរយៈពេលមួយទសវត្សរ៍មុន។

ក្នុងឆ្នាំ២០១៤ រដ្ឋាភិបាលក្រោមការដឹកនាំរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី Shinzo Abe ដែលជាអ្នកនយោបាយបែបអភិរក្សនិយម ដែលកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រហែលមួយឆ្នាំពីឆ្នាំ២០០៦ ហើយបានត្រលប់មកវិញក្នុងនាមជាមេដឹកនាំនយោបាយកំពូលរបស់ប្រទេសជប៉ុនក្នុងឆ្នាំ២០១២ បានសម្រេចកិច្ចព្រមព្រៀង Stockholm ជាមួយកូរ៉េខាងជើង។

កតិកាសញ្ញានេះបានមើលឃើញថាប្រទេសជប៉ុនបានប្តេជ្ញាបន្ធូរបន្ថយទណ្ឌកម្មលើកូរ៉េខាងជើងជាថ្នូរនឹងកិច្ចព្រមព្រៀងរបស់ខ្លួនដើម្បីធ្វើការស៊ើបអង្កេតពេញលេញលើបញ្ហាចាប់ពង្រត់។

យ៉ាងណាក៏ដោយ កូរ៉េខាងជើងបានពន្យារពេលម្តងហើយម្តងទៀតក្នុងការរាយការណ៍លទ្ធផលអង្កេត។ បន្ទាប់មក ប្រទេសនេះបានរំសាយក្រុមស៊ើបអង្កេតរបស់ខ្លួន ហើយបានផ្អាកការស៊ើបអង្កេតរបស់ខ្លួន បន្ទាប់ពីប្រទេសជប៉ុនបានដាក់ទណ្ឌកម្មបន្ថែមក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ជាប្រតិកម្មចំពោះការសាកល្បងនុយក្លេអ៊ែរ និងមីស៊ីលរបស់ទីក្រុងព្យុងយ៉ាង។

ក្រោយមក លោក អាបេ ដែលជានាយករដ្ឋមន្ត្រីកាន់អំណាចយូរជាងគេរបស់ជប៉ុន បានខិតខំបញ្ចុះបញ្ចូលប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យផ្សេងទៀត ឱ្យបង្កើនវិធានការដាក់ទណ្ឌកម្មប្រឆាំងនឹងកូរ៉េខាងជើង ដោយជំរុញឱ្យប្រទេសដែលមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរទទូចថា បញ្ហាចាប់ពង្រត់ត្រូវបានដោះស្រាយរួចហើយ។

អត្ថបទដែលជាប់ទាក់ទង