**អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា សហការជាមួយរដ្ឋបាលក្រុងសៀមរាប ដាំកូនឈើ៦០០ដើម ក្នុងភូមិក្រវ៉ាន់ សង្កាត់នគរធំ ដើម្បីស្តារគម្របព្រៃឈើ ឡើងវិញ**កម្មករ-កម្មការិនីរងរបួសធ្ងន់ក្នុងហេតុការណ៍គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នៅខេត្តស្វាយរៀង ទទួលបានការយកចិត្តទុកដាក់ពីសម្តេចកិត្តិព្រឹទ្ធបណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុនសែន**UN បង្កើនទ្វេដងនូវការអំពាវនាវរកថវិកាជំនួយ សម្រាប់ប្រទេសលីបង់ ចំពោះមុខការធ្វើសង្រ្គាមរបស់អ៉ីស្រាអែល ប្រឆាំងក្រុមហេសបូឡាដែលគាំទ្រដោយអ៉ីរ៉ង់**ឯកឧត្ដម វង្សី វិស្សុត ទទួលជួបប្រតិភូសប្បុរសជនកូរ៉េ ក្នុងគោលបំណងជំរុញ និងលើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យអប់រំ**ក្រុមការងារជំរុញការវិនិយោគក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ ប្រជុំពិនិត្យគម្រោង វិនិយោគ និងធុរកិច្ចចំនួន១៥**ជប៉ុនស្នើឱ្យសាងសង់ម៉ាស៉ីនរ៉េអាក់ទ័រនុយក្លេអ៊ែរចាស់ៗ ឡើងវិញ ដើម្បីធានាស្ថិរភាពនៃការផ្គត់ផ្គង់ថាមពល**ឆ្មាំសមុទ្រតៃវ៉ាន់និងឆ្មាំសមុទ្រចិន ប្រឈមមុខដាក់គ្នាតានតឹងសាជាថ្មី នៅក្បែរតំបន់ថ្មប៉ប្រះទឹក Pratas**អាមេរិក ប្រកាសទណ្ឌកម្មលើប្រធានាធិបតីគុយបា**សម្តេចប្រធានរដ្ឋសភា លើកទឹកចិត្ត ឯកអគ្គរដ្ឋទូតតួកគីយ៉េ ជួយជំរុញការវិនិយោគ ពាណិជ្ជកម្ម និងអ្នកទេសចរ ពីតួកគីយ៉េមកកម្ពុជាបន្ថែមទៀត**៥ខែ កម្ពុជានាំចេញអង្ករបានជាង៥៦ម៉ឺនតោន ទទួលបានចំណូលជាង៣០០លានដុល្លារ**រដ្ឋសភាកម្ពុជាត្រៀមខ្លួនជាស្រេចដើម្បីផ្តល់ការគាំទ្រ និងកិច្ចសហការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយស្ថានទូតសិង្ហបុរី ដើម្បីផលប្រយោជន៍ទៅវិញទៅមក**គំនិតអភិវឌ្ឍន៍ថ្មី​ដែលជា​​​”កូនសោថ្មី”សម្រាប់ការធ្វើទំនើបកម្ម**បច្ចុប្បន្នភាពគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នៅកំពង់ឆ្នាំង និង​ស្វាយរៀង៖ ក្រសួងការងារថា អ្នកសះស្បើយ​ត្រឡ​ប់​ទៅផ្ទះវិញចំនួនជិត ១០០នាក់ ខណៈ​មន្រ្តី​ជំនាញ​បន្ត​យកចិត្តទុកដាក់​ផ្ទាល់ដល់​មន្ទីរពេទ្យ**ពីផលិតផលតូចដល់ទីផ្សារធំ៖ «បទពិសោធអភិវឌ្ឍន៍Yiwu»ជាគំរូដ៏ជោគជ័យនៃការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចមូលដ្ឋានរបស់ចិន**ឯកឧត្តម សួស ប្រាថ្នា អញ្ជើញចូលរួមកិច្ចប្រជុំលើកទី៤ របស់គណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍សម្របសម្រួលការអនុវត្តគម្រោង ធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនៃការគ្រប់គ្រងសំរាម សំណល់រឹង និងសំណល់ប្លាស្ទិកនៅកម្ពុជា**សភាតំណាងរាស្ត្រអាមេរិក អនុម័តសេចក្ដីព្រាងច្បាប់មួយដើម្បីផ្ដល់ជំនួយឱ្យអ៊ុយក្រែន និងដាក់ទណ្ឌកម្មថ្មីលើរុស្ស៉ី**អាម៉េរិកបញ្ជាក់ជាថ្មីថា ខ្លួននៅតែបន្តបើកចំហទ្វារចរចាដោយគ្មានលក្ខខណ្ឌជាមួយកូរ៉េខាងជើង លើការរំសាយអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ**លោក ស៊ី ជីនពីង នឹងបំពេញទស្សនកិច្ចទៅកាន់កូរ៉េខាងជើង នៅសប្ដាហ៍ក្រោយ**លោក ហ្សេលេនស្គី ចេញផ្សាយលិខិតចំហមួយទៅកាន់លោក ពូទីន ស្នើជួបចរចាគ្នាដើម្បីស្វែងរកកិច្ចព្រមព្រៀងបិទបញ្ចប់សង្រ្គាមអូសបន្លាយពេលជាង ៤ឆ្នាំនេះ**ជំនាញក្រើនរំលឹកដល់សារធារណជន សូមមានការប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះការផ្សព្វផ្សាយល្បែងផ្សងសំណាង និងល្បែងភ្នាល់អនឡាញខុសច្បាប់គ្រប់ប្រភេទ

តស់! មកស្គាល់ប្រវត្តិ​ប្រធានាធិបតី​កូរ៉េ​ខាង​ត្បូង​ ដែល​មាន​បញ្ហា ការផ្ដួលរំលំ ជាប់ពន្ធនាគារ ឬត្រូវបានធ្វើឃាត

សេអ៊ូល៖ កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែធ្នូថ្មីៗ ប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង លោក យូន ស៊ុកយ៉ុល បានប្រកាសប្រើច្បាប់អាជ្ញាសឹក។ លោក យូន​ ថា ការប្រើច្បាប់អាជ្ញាសឹកមានគោលបំណងការពារកូរ៉េខាងត្បូង សេរីនិយមពីការគំរាមកំហែងបង្កឡើងដោយកងកម្លាំងកុម្មុយនីស្ដកូរ៉េខាងជើង និងដើម្បីលុបបំបាត់កងកម្លាំងប្រឆាំងរដ្ឋ។ភ្លាមៗ សមាជិកសភាបានប្រមូលផ្តុំគ្នាប្រឆាំងនឹងក្រឹត្យនេះ ដោយបង្ខំឱ្យប្រធានាធិបតីដកច្បាប់អាជ្ញាសឹកចេញ ក្រោយប្រើបានត្រឹម៣ម៉ោង។

ច្បាប់អាជ្ញាសឹកបែបនេះ ត្រូវប្រកាស​ជា​លើក​ដំបូង​ក្នុង​រយៈ​ពេល​ជាង​៤ទស្សវត្សរ៍រជ្ជកាលមេដឹកនាំ លោក ជុន ឌូវ៉ាន់ (Chun Doo-hwan) ក្នុង​ឆ្នាំ១៩៨០។ ប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង ស្ទើរតែទាំងអស់ប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ ត្រូវបានគេផ្ដួលរំលំ ការធ្វើឃាត ឬជាប់ពន្ធនាគារពីបទពុករលួយជាដើម។

តស់មកស្គាល់ប្រវត្តិ​ប្រធានាធិបតី​កូរ៉េ​ខាង​ត្បូង​ ដែល​មាន​បញ្ហា ការផ្ដួលរំលំ ជាប់ពន្ធនាគារ ឬត្រូវបានធ្វើឃាតទាំងអស់គ្នា។

១.លោក ស៊ីងមែន រ៉េ (Syngman Rhee)៖ លោកកាន់តំណែងចន្លោះឆ្នាំ១៩៤៨ ដល់ឆ្នាំ១៩៦០។ លោកគឺប្រធានាធិបតីទីមួយរបស់ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ដែលគ្រប់គ្រងដោយផ្តាច់ការ និងការគាបសង្កត់។ ប្រជាជនមិនពេញចិត្ត និងបានតវ៉ា​ជា​សាធារណៈ​ដ៏​ធំ​ប្រឆាំង​នឹង​អំពើ​ពុក​រលួយ និង​ការ​ប្រព្រឹត្ត​ខុស​ច្បាប់។ ការណ៍នេះ​បាន​បង្ខំ​ឱ្យ​លោក​លាលែង​ពី​តំណែង​ក្នុង​ឆ្នាំ១៩៦០។

២.លោក យុន បូសឺន (Yun Bo-seon)៖ លោកកាន់តំណែងចន្លោះឆ្នាំ១៩៦០ ដល់១៩៦២។ លោក យុន បានក្លាយជាប្រធានាធិបតី បន្ទាប់ពីចលនាគាំទ្រលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យដែលដឹកនាំដោយនិស្សិត បានបញ្ចប់របបគ្រប់គ្រងរបស់លោក ស៊ីងមែន រ៉េ។ ទោះជាយ៉ាងណា អាណត្តិប្រធានាធិបតីរបស់លោក ត្រូវបានធ្វើរដ្ឋប្រហារដោយរបបយោធាដែលដឹកនាំដោយលោក ផាក ជុងហេ (Park Chung-hee) ក្នុងឆ្នាំ១៩៦១។ ហើយលោកបានលាលែងពីតំណែងនៅឆ្នាំ១៩៦២។

៣.លោក ផាក ជុងហេ (Park Chung-hee)៖ កាន់តំណែងចន្លោះឆ្នាំ១៩៦១ ដល់ឆ្នាំ១៩៧៩។ ដូចបានដឹង! លោក ផាក បានដណ្តើមអំណាចតាមរយៈរដ្ឋប្រហារ និងគ្រប់គ្រងដោយអំណាចផ្តាច់ការ ផ្តោតលើកំណើនសេដ្ឋកិច្ច។ អាណត្តិរបស់លោកត្រូវបានបញ្ចប់ ដោយលោកត្រូវបានធ្វើឃាតនៅឆ្នាំ១៩៧៩ បន្ទាប់ពីមានការគៀបសង្កត់ផ្នែកនយោបាយ និងការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សជាច្រើនឆ្នាំ។

៤.លោក ឆយ យូហា (Choi Kyu-hah)៖ កាន់តំណែងឆ្នាំ១៩៧៩ ដល់១៩៨០។ បន្ទាប់​ពី​ការ​ធ្វើ​ឃាត​របស់​លោកផាក ជុងហេ លោក ឆយ យូហា បាន​ក្លាយ​ជា​ប្រធានាធិបតី ដោយ​សន្យា​ធ្វើ​កំណែទម្រង់ និង​ការ​បោះឆ្នោត​តាម​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។ ទោះជាយ៉ាងណា ច្បាប់អាជ្ញាសឹកដែលដាក់ដោយលោក ជុន ឌូវ៉ាន់ (Chun Doo-hwan) ក្នុងខែឧសភាឆ្នាំ១៩៨០ បានធ្វើឱ្យលោក ឆយ ជ្រុះចេញពីតំណែងប្រធានាធិបតីភ្លាមៗ។

៥.លោក ជុន ឌូវ៉ាន់ (Chun Doo-hwan)៖ លោកកាន់តំណែងចន្លោះឆ្នាំ១៩៨០ ដល់១៩៨៨។ លោក ជុន បានឡើងកាន់អំណាចតាមរយៈរដ្ឋប្រហារ ដោយមនុស្សរាប់រយនាក់ត្រូវបានសម្លាប់។ បន្ទាប់ពីចុះចេញពីដំណែង លោក ជុន បានប្រឈមមុខនឹងការកាត់ទោសប្រហារជីវិតនៅឆ្នាំ១៩៩៦ ចំពោះទង្វើរបស់លោក។  ក្រោយមកលោកត្រូវបានកាត់ទោសឱ្យជាប់គុកអស់មួយជីវិត។

៦.លោក រ៉ូហ៍ តែវូ (Roh Tae-woo)៖ កាន់តំណែងចន្លោះឆ្នាំ១៩៨៨ ដល់១៩៩៣។ លោក រ៉ូហ៍ ជាប់ឆ្នោតតាមរយៈការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសប្រធានាធិបតីដោយផ្ទាល់ជាលើកដំបូងរបស់ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង បានប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ពីបទប្រព្រឹត្តិខុសលើប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុ និងអំពើពុករលួយ។ ក្រោយមក លោកត្រូវបានកាត់ទោសឱ្យជាប់គុក១៧ឆ្នាំក្នុងឆ្នាំ១៩៩៦ ប៉ុន្តែក្រោយមកលោកត្រូវបានលើកលែងទោសវិញ។

៧.លោក គីម យ៉ុងសេម (Kim Young-sam)៖ កាន់តំណែងចន្លោះឆ្នាំ១៩៩៣ ដល់ឆ្នាំ១៩៩៨។ លោកបានព្យាយាមដោះស្រាយអំពើពុករលួយ និងពង្រឹងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុអាស៊ីឆ្នាំ១៩៩៧ បានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់សេដ្ឋកិច្ចកូរ៉េខាងត្បូង នាំឱ្យប៉ះពាល់ដល់អាណត្តិរបស់លោក។

៨.លោក រ៉ូហ៍ មូយុន (Roh Moo-hyun)៖ កាន់តំណែងចន្លោះឆ្នាំ២០០៣ ដល់២០០៨។ លោកបានផ្តោតលើកំណែទម្រង់រីកចម្រើន ប៉ុន្តែលោកបានប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់នៅឆ្នាំ២០០៤។ អាណត្តិរបស់លោកត្រូវបានបំផ្លាញដោយបញ្ហាប្រឈមសេដ្ឋកិច្ច និងចលាចលការងារ។

៩.លោកស្រី ផាក គឺនហេ (Geun-hye)៖ លោកស្រីកាន់ដំណែងចន្លោះឆ្នាំ២០១៣ ដល់ឆ្នាំ២០១៧។ លោកស្រីជាប្រធានាធិបតីស្រីទីមួយរបស់ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង។ យ៉ាងណា លោកស្រីបានប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់នៅឆ្នាំ២០១៦ ជុំវិញរឿងអាស្រូវពុករលួយ ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងមនុស្សជំនិតរបស់លោកស្រី គឺ លោក ឆយ ស៊ូនស៊ីល (Choi Soon-sil)។ ក្រោយមកលោកស្រី​ត្រូវ​បាន​គេ​ដក​ចេញ​ពី​តំណែង​ក្នុង​ឆ្នាំ២០១៧ ហើយ​ក្រោយ​មក​ក៏ត្រូវ​ជាប់​គុក។

១០.លោក យូន ស៊ុកយ៉ុល (Yoon Suk Yeol)៖ ជាក់ស្តែង លោកកាន់តំណែងតាំងពីឆ្នាំ២០២២ មកទល់បច្ចុប្បន្ន។ នៅថ្ងៃទី៣ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ លោក យូន បានប្រកាសច្បាប់អាជ្ញាសឹក ដោយលើកឡើងពីការគំរាមកំហែងពីកងកម្លាំងប្រឆាំងរដ្ឋដែលគាំទ្រកូរ៉េខាងជើង។ សូមជម្រាបថា ចលនានេះបានរំឭកដល់សម័យកាលរបស់លោកជុន ឌូវ៉ាន (Chun Doo-hwan)។

គួរបញ្ជាក់ថា សមាជិកសភាបានជំទាស់យ៉ាងតក់ក្រហល់ទៅនឹងក្រឹត្យនេះ ដោយបង្ខំឱ្យលោក យូន លុបចោលភ្លាមៗបន្ទាប់ពីចេញបានរយៈពេល៣ម៉ោង ខណៈកៅអីប្រធានាធិបតីកំពុងឡើងកម្តៅ៕

អត្ថបទដែលជាប់ទាក់ទង