រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសង្គមកិច្ច និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសុខាភិបាល អញ្ជើញប្រកាសដាក់ឲ្យអនុវត្តជាផ្លូវការ គម្រោងពង្រឹងសេវាស្តារលទ្ធភាពពលកម្ម ជូនជនមានពិការ ភាព និងសុខភាពភ្នែក
ភ្នំពេញ៖ ឯកឧត្តម ជា សុមេធី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសង្គមកិច្ច អតីតយុទ្ធជន និងយុវនីតិសម្បទា និង ឯកឧត្តមសាស្ត្រាចារ្យ ឈាង រ៉ា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសុខាភិបាល នាព្រឹកថ្ងៃទី២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ បានអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីប្រកាសដាក់ឲ្យអនុវត្តជាផ្លូវការ គម្រោងពង្រឹងសេវាស្តារលទ្ធភាពពលកម្ម ជូនជនមានពិការ ភាព និងសុខភាពភ្នែក។
បន្ទាប់ពីសន្ទរកថាស្វាគមន៍របស់ លោកស្រី សូលីន ស្កុតនី (Soleine Scotney) នាយិកាប្រចាំប្រទេសកម្ពុជានៃអង្គការ CHAI និងលោក ប៉ាស្កាល់ ចូរ៉ន ប៊ីចឡាវីត៍ អគ្គនាយក កម្មវិធីអេធីស្កេលរួចមក។
ឯកឧត្តម ជា សុមេធី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសង្គមកិច្ច អតីតយុទ្ធជន និងយុវនីតិសម្បទា បានមានប្រសាសន៍ថា ពិធីប្រកាសដាក់ឲ្យអនុវត្តជាផ្លូវការនេះ បានបង្ហាញពីការយកចិត្តទុកដាក់និងឆន្ទៈរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្នុងការពង្រីក និងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ សេវាស្តារលទ្ធភាពពលកម្ម ប្រកបដោយនិរន្តរភាពនៅកម្ពុជា និងមានគោលបំណងបំពាក់ឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យាជំនួយជូនជនមានពិការភាព ព្រមទាំងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវការគ្រប់គ្រងកម្មវិធី និងការសម្របសម្រួលភាពជាដៃគូក្នុងការអនុវត្តគម្រោងសេវាស្តារលទ្ធភាពពលកម្មជូនជនមានពិការភាពកាយសម្បទា និងជនមានពិការភាពភ្នែក ដែលពួកគាត់ត្រូវការជាប្រចាំ និងចាំបាច់នូវឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យាជំនួយទាំងនោះសម្រាប់ការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ។
ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា អត្រាជនមានពិការភាព នៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា អាយុ ៥ឆ្នាំ ឡើងសរុបចំនួន ៦៨៩,៤៥៧ នាក់ ស្មើ នឹង ៤.៩%នៃប្រជាជនសរុប (យោងតាមជំរឿនឆ្នាំ២០១៩)។ មូលហេតុចម្បងៗដែលនាំឱ្យមានពិការភាពគឺ បណ្តាលមកពីជំងឺផ្សេងៗ កង្វះអាហារូបត្ថម្ភ តំណពូជ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ គ្រោះថ្នាក់ការងារ គ្រោះថ្នាក់ដោយ សារមីន និងយុទ្ធភ័ណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះ អំពើហិង្សា គ្រោះមហន្តរាយ និងចាស់ជរា ទៅតាមបម្រែបម្រួលប្រជាសាស្ត្រ និងសម័យកាល។ផ្តើមចេញពីបញ្ហានេះ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានកំណត់យកវិស័យពិការភាពជាការងារអាទិភាព ដោយកម្ពុជា បាននិងកំពុងបន្តនិរន្តរភាព សេវាស្តារលទ្ធភាពពលកម្មកាយសម្បទាសម្រាប់ជនមានពិការភាព ដែលក្នុងរយៈពេល៩ខែ ឆ្នាំ២០២៣នេះ ជនមានពិការភាពប្រមាណ ២០.២៩៣នាក់ បានទទួលសេវាស្តារលទ្ធភាពពលកម្មកាយសម្បទាគ្រប់ប្រភេទដោយឥតគិតថ្លៃ រួមជាមួយនឹងកញ្ចប់ឧបត្ថម្ភរបបគោល នយោបាយសម្រាប់ការធ្វើដំណើរ រហូបចុក និងការស្នាក់នៅ ក្នុងអំឡុងពេលទទួលសេវា និងបានផ្ដល់ឧបករណ៍ទ្រទ្រង់រាងកាយចំនួន ៨.៦២៦គ្រឿង។
នៅក្នុងឱកាសនេះ ឯកឧត្តម ជា សុមេធី សង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងភាពជាដៃគូរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ជាពិសេសក្រសួង ទាំងពីរ និងកម្មវិធីអេធីស្កេល នឹងបង្កើនកម្រិតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឡើងបន្ថែមទៀត ដើម្បីលើកកម្ពស់ការអភិវឌ្ឍន៍ បច្ចេកវិទ្យាជំនួយសម្រាប់ជនមានពិការភាពនៅកម្ពុជា។
នៅក្នុងឱកាសនេះដែរ ឯកឧត្តមសាស្ត្រាចារ្យ ឈាង រ៉ា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសុខាភិបាល បានមានប្រសាសន៍ថា តាមរយៈអង្គការសុខភាពពិភពលោកប្រទេសកម្ពុជា ត្រូវបានប៉ានប្រមាណថា មានប្រជាជនប្រហែល ២.២លាននាក់ កំពុងរស់នៅដោយមានពិការភាព ហើយដែលក្នុងចំណោមនោះ ជនមានពិការភាពលើសពី ៣២០.០០០នាក់ មានការលំបាកខ្លាំង ក្នុងការធ្វើចលនាប្រចាំថ្ងៃ។ ក្នុងចំណោមជនមានពិការភាព ដែលមានការលំបាកខ្លាំង ក្នុងការធ្វើចលនាទាំងនោះ មានចាស់ជរា អ្នកជំងឺរ៉ាំរ៉ៃ ដែលមានបញ្ហា ភ្នែកនិងធ្វើចលនា អតីតយុទ្ធជន និងជនមានពិការ ភាពដោយសារមីន និងគ្រោះថ្នាក់ចរាចរ។ សម្រាប់ បញ្ហាភ្នែក គឺ ០.៣៧% ក្នុងឆ្នាំ ២០១៩។ យោងតាម ការស្រាវជ្រាវប្រជាសាស្ត្រ និងសុខភាព (CDHS ឆ្នាំ ២០២១-២០២២) ១.៥% នៃគ្រួសារ មានបញ្ហាគំហើញខ្លាំង និងនិង ០.១% មិនអាចមើលឃើញតែម្តង។
ឯកឧត្តមសាស្ត្រាចារ្យ រដ្ឋមន្ត្រី បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់បន្តថា គម្រោង អេធីស្កេល (ATscale) ដែលត្រូវប្រកាសដាក់ឲ្យអនុវត្តជាផ្លូវការនាថ្ងៃនេះ គឺមានបំណងដើម្បីជួយជនមានពិការភាពរាប់ពាន់នាក់ តាមរយៈការផ្តល់នូវសេវា ស្តារលទ្ធភាពពលកម្ម និងឧបករណ៏ជំនួយអវៈ យវៈសប្បនិម្មិត។ គម្រោងនេះ មិនគ្រាន់តែបង្កើនគុណភាពឧបករណ៍ ជំនួយអវៈយវៈសប្បនិម្មិត និងរទេះជនពិការប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏បង្កើនផងដែរ នូវគុណភាពនៃការផ្តល់សេវា និងយុទ្ធសាស្ត្រការថែទាំសុខភាពបឋម ឆ្ពោះទៅរកការគ្របដណ្តប់សុខភាពជាសកល។ តាមរយៈ គម្រោង អេធីស្កេល(ATscale )កម្មវិធី សុខភាពភ្នែកនេះ នឹងបង្កើនចំនួនមណ្ឌលថែទាំភ្នែកបន្ថែមទៀត ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដើម្បីធ្វើយ៉ាងណាអោយគ្រប់ខេត្តទាំងអស់នៃប្រទេសកម្ពុជាមានមណ្ឌលថែទាំភ្នែក ដែលដំណើរការ និង ផ្តល់សេវាដោយសេវាសាធារណៈ។
ឯកឧត្តមសាស្ត្រាចារ្យ ឈាង រ៉ា បានចាត់ទុកថា គម្រោង អេធីស្កេល (ATscale) មិនគ្រាន់តែជាគម្រោងមួយក្នុងចំណោមគម្រោងផ្សេងៗទៀតនោះទ តែជាសារមួយ ដែលប្រកាសប្រាប់ពួកយើងទាំងអស់គ្នាថា យើងមិនបោះបង់ចោលជនមានពិការភាពម្នាក់ណាឡើយ ៕
