**កម្ពុជា-ឥណ្ឌា បង្កើនកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធា! ឥណ្ឌាត្រៀមជួយពង្រឹងសមត្ថភាពកងទ័ពកម្ពុជា និងគាំទ្របច្ចេកវិទ្យាការពារជាតិ**ប្រកាសចូលកាន់មុខតំណែងអភិបាលរងនៃគណៈអភិបាលខេត្តឧត្តមានជ័យ, លោកស្រី រស់ សុផានី ជំនួសលោកស្រី មុំ ពុទ្ធីតា**សូមអបអរសាទរ! កម្ពុជាទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ ជាប្រទេសមាននិរន្តរភាពដី និងធនធានល្អបំផុតប្រចាំឆ្នាំ២០២៦ នៅលើពិភពលោក**រដ្ឋបាលខេត្តស្វាយរៀង រៀបចំកិច្ចប្រជុំសាមញ្ញលើកទី២៥ ឆ្នាំទី២ អាណត្តិទី៤ របស់ក្រុមប្រឹក្សាខេត្ត**តួកគីរំពឹងថាកិច្ចប្រជុំកំពូលរបស់អង្គការណាតូនៅខែក្រោយ នឹងផ្តោតសំខាន់លើសាមគ្គីភាពផ្ទៃក្នុង**លោក ដូណាល់ ត្រាំ ថាអ៉ីរ៉ង់បានស្នើសុំឱ្យរៀបចំកិច្ចប្រជុំមួយដែលនៅក្នុងប្រទេសកាតា**ការវាយប្រហារពីសំណាក់អ៊ុយក្រែន បណ្តាលឱ្យមានការខ្វះខាតប្រេងឥន្ធនៈយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ដោយបានរាលដាលពីតំបន់គ្រីមៀ ទៅកាន់តំបន់ភាគខាងត្បូងរុស្ស៊ី និងរហូតដល់រដ្ឋធានីមូស្គូ**វៀតណាម គាំទ្រកម្ពុជាផ្ដួចផ្ដើមបង្កើតក្រុមប្រចាំការ ផ្លាស់ប្ដូរព័ត៌មាននិងសម្របសម្រួលនីតិវិធីពាក់ព័ន្ធការបង្ក្រាបបទល្មើសរួមទាំង Online Scam**រដ្ឋបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ ចុះ MoU ជាមួយអាជ្ញាធរជាតិដោះស្រាយវិវាទក្រៅប្រព័ន្ធតុលាការ ដើម្បីពង្រឹងយន្តការដោះស្រាយវិវាទជូនប្រជាពលរដ្ឋ**ឡាវស្នើកម្ពុជាចែករំលែកបទពិសោធបង្ក្រាបបទល្មើសឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា**រលកកំដៅនៅអឺរ៉ុបគឺជាការព្រមានរបស់ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ៖ កម្ពុជាត្រូវតែត្រៀមលក្ខណៈចាប់ពីថ្ងៃនេះ ដើម្បីប្រឈមនឹងបាតុភូត El Niño នាពេលខាងមុខ**សត្វទោចមកុដក្នុងព្រៃអង្គរកើតបានកូន១ក្បាលបន្ថែមទៀត ដែលធ្វើឱ្យកំណើនសត្វទោចមកុដសរុប ១៥ក្បាល**ប្រមុខកាទូតកម្ពុជា ជួបពិភាក្សាទ្វេភាគីជាមួយ រដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ និងហ្រ្វង់កូហ្វូនី នៃរដ្ឋកេបិច**រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងធនធានទឹក និងអភិបាលខេត្តកំពង់ចាម អញ្ជើញចុះពិនិត្យច្រាំងទន្លេមេគង្គដែលបាក់ស្រុតនៅក្រុងកំពង់ចាម ដើម្បីត្រៀមសាងសង់សំណង់ទប់ច្រាំងថ្មី**លោកជំទាវវេជ្ជបណ្ឌិត យក់ សម្បត្តិ ដឹកនាំកិច្ចប្រជុំក្រុមការងារគ្រប់គ្រងគម្រោងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការវិស័យសុខាភិបាលរវាងរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងសហរដ្ឋមេរិក**សេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាន របស់ក្រសួងព្រះបរមរាជវាំង ស្ដីពីព្រះរាជសុខភាព ព្រះករុណាជាអម្ចាស់ជីវិតលើត្បូង ជាទីគោរពសក្ការៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត មានភាពប្រសើរឡើងវិញជាបណ្ដើរៗ។ ព្រះករុណាជាអម្ចាស់ជីវិតលើត្បូង និង សម្ដេចព្រះមហាក្សត្រី ព្រះវររាជមាតាជាតិខ្មែរ ជាទីគោរពសក្ការៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ព្រះអង្គទាំងទ្វេរ នឹងយាងមកគង់ប្រថាប់នៅក្នុងមាតុប្រទេសជាមួយបងប្អូនជនរួមជាតិវិញ។**ក្រសួងការងារ និង អង្គការ ILO បើកកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មការប្រឹក្សាយោបល់នៃគម្រោងទេសន្តរប្រវេសន៍ការងារប្រកបដោយុត្តិធម៌ និងប្រសិទ្ធភាពក្នុងតំបន់អាស៊ាន**លោក ស៊ុន មេសា៖ គិតត្រឹម ៥ខែដើមឆ្នាំ២០២៦នេះ ចំនួនសហគ្រាស ក្រុមហ៊ុន រោងចក្រកើនឡើងចំនួន ៦៥០ស​ហគ្រា​ស**ស្នងការខេត្តមណ្ឌលគិរី បើកកិច្ចប្រជុំដាក់ផែនការ ដល់កងកម្លាំងការពារ សន្តិសុខ សុវត្ថិភាព និងសណ្តាប់ធ្នាប់ជូនថ្នាក់ដឹកនាំជាន់ខ្ពស់**ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការ វង្សី វិស្សុត អញ្ជើញដឹកនាំកិច្ចប្រជុំផ្ទៃក្នុង ដើម្បីត្រួតពិនិត្យលើវឌ្ឍនភាពការងាររបស់ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តី

ការ​ធ្វើ​អត្តឃាត​នៅ​អាមេរិក​បាន​កើន​ឡើង​ក្នុងអត្រាខ្ពស់​ ​កាល​ពី​ឆ្នាំ​មុន

ញូវយ៉ក៖ មនុស្សប្រហែល ៤៩,៥០០ នាក់បានឆក់យកជីវិតរបស់ពួកគេកាលពីឆ្នាំមុននៅសហរដ្ឋអាមេរិកដែលជាចំនួនខ្ពស់បំផុតមិនធ្លាប់មាន នេះបើយោងតាមទិន្នន័យថ្មីរបស់រដ្ឋាភិបាលដែលបានបង្ហោះកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍។

មជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រង និងបង្ការជំងឺ ដែលបានបង្ហោះលេខនោះ មិនទាន់បានគណនាអត្រាធ្វើអត្តឃាតសម្រាប់ឆ្នាំនេះនៅឡើយទេ ប៉ុន្តែទិន្នន័យដែលមានបង្ហាញថា ការធ្វើអត្តឃាតគឺជារឿងធម្មតានៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិកជាងពេលណាទាំងអស់ ចាប់តាំងពីព្រឹកព្រលឹមនៃសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ។

អ្នកស្រី Christina Wilbur អាយុ ៤៥ ឆ្នាំជាស្ត្រីរដ្ឋផ្លរីដាដែលកូនប្រុសរបស់គាត់បានបាញ់សម្លាប់ខ្លួនឯងកាលពីឆ្នាំមុនបានឲ្យដឹងថាចំនួនមិនគួរកើនឡើងទេ។

អ្នកជំនាញបានព្រមានថា ការធ្វើអត្តឃាតមានភាពស្មុគស្មាញ ហើយការកើនឡើងនាពេលថ្មីៗនេះ អាចត្រូវបានជំរុញដោយកត្តាជាច្រើន រួមទាំងអត្រាខ្ពស់នៃការធ្លាក់ទឹកចិត្ត និងការផ្តល់សេវាសុខភាពផ្លូវចិត្តមានកម្រិត។

លោក Jill Harkavy-Friedman អនុប្រធានជាន់ខ្ពស់នៃការស្រាវជ្រាវនៅមូលនិធិអាមេរិកសម្រាប់ការការពារការធ្វើអត្តឃាតបានឲ្យដឹងថា ប៉ុន្តែកត្តាជំរុញសំខាន់មួយគឺភាពអាចរកបាននៃកាំភ្លើង។

ការប៉ុនប៉ងធ្វើអត្តឃាតដែលពាក់ព័ន្ធនឹងកាំភ្លើងបញ្ចប់ដោយការស្លាប់ជាញឹកញាប់ជាងអ្នកដែលមានមធ្យោបាយផ្សេងទៀត ហើយការលក់កាំភ្លើងបានរីកដុះដាល ការដាក់អាវុធនៅក្នុងផ្ទះកាន់តែច្រើនឡើង។

ការវិភាគរបស់សាកលវិទ្យាល័យ Johns Hopkins ថ្មីៗនេះបានប្រើប្រាស់ទិន្នន័យបឋមឆ្នាំ២០២២ ដើម្បីគណនាថាអត្រាអត្តឃាតដោយកាំភ្លើងរបស់ប្រទេសទាំងមូលបានកើនឡើងកាលពីឆ្នាំមុនដល់កម្រិតខ្ពស់គ្រប់ពេលវេលា។ អ្នកស្រាវជ្រាវបានរកឃើញថា ជាលើកដំបូង អត្រាធ្វើអត្តឃាតដោយកាំភ្លើងក្នុងចំនោមមនុស្សវ័យជំទង់ស្បែកខ្មៅ លើសពីអត្រាក្នុងចំណោមមនុស្សវ័យជំទង់ស្បែកស។

ការធ្វើអត្តឃាតនៅសហរដ្ឋអាមេរិកបានកើនឡើងជាលំដាប់ចាប់ពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ២០០០ រហូតដល់ឆ្នាំ២០១៨ នៅពេលដែលអត្រាជាតិឈានដល់កម្រិតខ្ពស់បំផុតចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៤១។ នៅឆ្នាំនោះមានការស្លាប់ដោយការធ្វើអត្តឃាតប្រហែល ៤៨,៣០០ ឬ ១៤.២ សម្រាប់ជនជាតិអាមេរិកគ្រប់ ១០០,០០០។

អត្រានេះបានធ្លាក់ចុះបន្តិចក្នុងឆ្នាំ២០១៩។ វាបានធ្លាក់ចុះម្តងទៀតនៅឆ្នាំ២០២០ ក្នុងអំឡុងពេលឆ្នាំដំបូងនៃជំងឺរាតត្បាត COVID-១៩។ អ្នក​ជំនាញ​ខ្លះ​បាន​ចង​ភ្ជាប់​រឿង​នោះ​ទៅ​នឹង​បាតុភូត​ដែល​គេ​ឃើញ​នៅ​ក្នុង​ដំណាក់កាល​ដំបូង​នៃ​សង្គ្រាម និង​គ្រោះ​មហន្តរាយ​ធម្មជាតិ​នៅ​ពេល​ដែល​មនុស្ស​ទាញ​គ្នា​និង​គាំទ្រ​គ្នា។

ប៉ុន្តែនៅឆ្នាំ២០២១ ការធ្វើអត្តឃាតបានកើនឡើង ៤%។ កាលពីឆ្នាំមុន យោងតាមទិន្នន័យថ្មី ចំនួនបានកើនឡើងច្រើនជាង ១,០០០ ដល់ ៤៩,៤៤៩ ពោលគឺប្រហែល ៣% កើនឡើងធៀបនឹងឆ្នាំមុន។ ទិន្នន័យបណ្ដោះអាសន្នបានមកពីវិញ្ញាបនបត្រមរណភាពរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ហើយត្រូវបានចាត់ទុកថាស្ទើរតែពេញលេញ ប៉ុន្តែវាអាចនឹងផ្លាស់ប្តូរបន្តិច ដោយសារព័ត៌មានមរណភាពត្រូវបានពិនិត្យក្នុងប៉ុន្មានខែខាងមុខ។

ការកើនឡើងដ៏ធំបំផុតត្រូវបានគេឃើញនៅក្នុងមនុស្សចាស់។ ការស្លាប់បានកើនឡើងជិត ៧% ចំពោះមនុស្សដែលមានអាយុពី ៤៥ ទៅ ៦៤ ឆ្នាំ ហើយច្រើនជាង ៨% ចំពោះមនុស្សដែលមានអាយុចាប់ពី ៦៥ ឆ្នាំឡើងទៅ។ CDC បានឲ្យដឹងថា បុរសស្បែកស ជាពិសេសមានអត្រាខ្ពស់ណាស់។

វេជ្ជបណ្ឌិត Debra Houry ប្រធានផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្ររបស់ CDC បានឲ្យដឹងថា មនុស្សវ័យកណ្តាល និងមនុស្សចាស់ជាច្រើនជួបប្រទះនឹងបញ្ហាដូចជាការបាត់បង់ការងារ ឬបាត់បង់ប្តីឬប្រពន្ធ ហើយវាមានសារៈសំខាន់ណាស់ក្នុងការកាត់បន្ថយការមាក់ងាយ និងឧបសគ្គផ្សេងទៀតចំពោះពួកគេក្នុងការទទួលបានជំនួយ។

ការធ្វើអត្តឃាតចំពោះមនុស្សពេញវ័យដែលមានអាយុពី ២៥ ទៅ ៤៤ ឆ្នាំបានកើនឡើងប្រហែល ១%។ ទិន្នន័យថ្មីបង្ហាញថា ការធ្វើអត្តឃាតបានក្លាយជាមូលហេតុចម្បងទីពីរនៃការស្លាប់នៅក្នុងក្រុមអាយុនោះនៅឆ្នាំ២០២២ កើនឡើងពីលេខ៤ ក្នុងឆ្នាំ២០២១។

ទោះបីជាមានស្ថិតិដ៏អាក្រក់ក៏ដោយ ក៏អ្នកខ្លះនិយាយថា មានហេតុផលសម្រាប់សុទិដ្ឋិនិយម។ ខ្សែបន្ទាត់វិបត្តិជាតិបានចាប់ផ្តើមកាលពីមួយឆ្នាំមុន ដែលមានន័យថានរណាម្នាក់នៅក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិកអាចចុចលេខ៩៨៨ ដើម្បីទៅដល់អ្នកឯកទេសសុខភាពផ្លូវចិត្ត។

CDC កំពុងពង្រីកកម្មវិធីធ្វើអត្តឃាត ដើម្បីផ្តល់មូលនិធិដល់ការងារបង្ការបន្ថែមទៀតនៅក្នុងសហគមន៍ផ្សេងៗគ្នា។ ហើយ​មាន​ការ​យល់​ដឹង​កាន់​តែ​ខ្លាំង​អំពី​បញ្ហា​នេះ ហើយ​ថា​វា​មិន​អី​ទេ​ក្នុង​ការ​សុំ​ជំនួយ។

មន្ត្រី CDC បានឲ្យដឹងថា មានការថយចុះជាង ៨% នៃការធ្វើអត្តឃាតចំពោះមនុស្សដែលមានអាយុពី ១០ ទៅ ២៤ ឆ្នាំក្នុងឆ្នាំ២០២១។ នោះអាចមកពីការយកចិត្តទុកដាក់លើបញ្ហាសុខភាពផ្លូវចិត្តរបស់យុវជន និងការជំរុញឱ្យសាលារៀន និងអ្នកផ្សេងទៀតផ្តោតលើបញ្ហានេះ។

ប្រភព៖ AP

ប្រែសម្រួលដោយ៖ {ឡាយ លីហួ}

អត្ថបទដែលជាប់ទាក់ទង