**ឯកឧត្តម ឃុត ចាន់ដារ៉ា អញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីបិទវគ្គបណ្តុះបណ្តាលស្តីពី សុច្ចរិតភាពព័ត៌មាន**កម្ពុជាបង្ហាញទិដ្ឋភាពបីចំណុច ឆ្លើយតបចំពោះការបង្វែរការពិតរបស់សារព័ត៌មានថៃ ពាក់ព័ន្ធនឹងសំណល់គ្រាប់បែកទម្លាក់ពីលើយន្តហោះប្រភេទ MK-84 ក្នុងសង្គ្រាមថៃឈ្លានពានកម្ពុជា**ក្រសួងការពារជាតិរុស្ស៉ី ប្រកាសថា ប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសរុស្ស៉ីបានបាញ់ទម្លាក់ដ្រូនអ៊ុយក្រែន ៦៦០គ្រឿង ពេញមួយយប់ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ម្សិលមិញ**បទវិភាគ៖​”កាលានុវត្តភាពចិន២.0″៖​”ការច្នៃប្រឌិតថ្មីក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំ”​ផ្តល់​ជា​ចម្លើយ​ថា ​ចិន​កំពុង​ចែករំលែក​កម្លាំងចលករនៃការច្នៃប្រឌិតថ្មី​ជា​មួយ​ពិភព​លោក**គ្រប់មជ្ឈដ្ឋានចិន និងកម្ពុជាវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះដំណើរទស្សនកិច្ចមិត្តភាពផ្លូវការរបស់សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន​ សែននៅប្រទេសចិន​ថាបានធ្វើឱ្យស៊ីជម្រៅនូវមិត្តភាពដែកថែបជាបន្តបន្ទាប់**សម្តេចធិបតី ក្រើនរម្លឹកឱ្យអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ ត្រូវបន្តបង្ក្រាបការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា (Scam Online) ដោយមិនត្រូវបន្ធូរដៃឡើយ**កិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រីអនុម័តទាំងស្រុងលើសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្ដីពី ការអនុម័តយល់ព្រមលើកិច្ចសម្រុះសម្រួលទទួលស្គាល់ទៅវិញទៅមកអាស៊ាន ស្តីពីប្រភេទអនុម័តបញ្ជាក់សម្រាប់ផលិតផលយានយន្ត**កិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រីអនុម័តទាំងស្រុងលើសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីការអនុម័តយល់ព្រមលើកិច្ចព្រមព្រៀងក្របខ័ណ្ឌអាស៊ាន ស្តីពីកិច្ចសម្រុះសម្រួលទទួលស្គាល់ទៅវិញទៅមក**កិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រីអនុម័តទាំងស្រុងលើសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីការអនុម័តយល់ព្រមឱ្យព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាចូលជារដ្ឋភាគីនៃអនុសញ្ញាស្តីពីប្រាតិភោគជាអន្តរជាតិចំពោះឧបករណ៍ចល័ត និងពិធីសារនៃអនុសញ្ញាស្តីពីប្រាតិភោគជាអន្តរជាតិចំពោះឧបករណ៍ចល័ត ពាក់ព័ន្ធនឹងករណីជាក់លាក់នៃឧបករណ៍ អាកាសយាន**គណៈរដ្ឋមន្ត្រីអនុម័តលើសេចក្តីព្រាងផែនការសកម្មភាពជាតិស្តីពីការទប់ស្កាត់អំពើហិង្សាលើស្ត្រី ឆ្នាំ២០២៥-២០៣០**កិច្ចប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រីពិនិត្យនិងឆ្លងរបាយការណ៍វឌ្ឍនភាពនៃវិស័យទេសចរណ៍ និងការជំរុញយុទ្ធនាការទស្សនាកម្ពុជានៅរដូវកាលបៃតង**ក្រុមប្រឹក្សារាជធានី ខេត្ត ក្រុង ស្រុក ខណ្ឌ និងក្រុមប្រឹក្សា ឃុំ សង្កាត់ ដែលជាស្រ្តី ទទួលបានប្រាក់ឧបត្ថម្ភរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលសម្រាប់សមាជិក ប.ស.ស. ជាស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ និងកុមារអាយុក្រោម ២(ពីរ)ឆ្នាំ**ឯកឧត្ដមបណ្ឌិត ជ្រុន ថេរ៉ាវ៉ាត និងឯកឧត្តម អា ដុង ជួបពិភាក្សាទ្វេភាគី និងចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នាស្ដីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងយុវជនគណប​ក្សប្រជាជនកម្ពុជា​ថ្នាក់កណ្តាល និងសម្ព័ន្ធយុវជនកុម្មុយនីស្តចិន សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦-២០២៩**សម្ដេចតេជោ៖ កម្ពុជា និងចិន គឺជាមិត្តដែកថែប ទោះបីជាពិភពលោកមានការប្រែប្រួល តែមិត្តភាពរវាង កម្ពុជា-ចិន មិនមានការប្រែប្រួលឡើយ**ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន នៅប្រទេសចិន៖ កម្លាំងជំរុញថ្មីសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-ចិន និងការបន្តវេនចំណងមិត្តភាពជាប្រវត្តិសាស្ត្រ**កម្ពុជា បង្ហាញដល់អ្នកសារព័ត៌មានទូរទស្សន៍ជប៉ុន TBS អំពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា Online Scams !**សម្ដេចតេជោ វាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះក្រុមហ៊ុន CCCC ដែលបានជួយជ្រោមជ្រែងដល់ការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជានាពេលកន្លងមក**ប្រជាពលរដ្ឋ១៣០គ្រួសារ ដែលមានវិវាទដីធ្លីស្នើថ្នាក់ដឹកនាំជួយអន្តរាគមន៍ឱ្យពួកគេទទួលបានយុត្តិធម៌ និងកាន់កាប់ដីរបស់គេជាកម្មសិទ្ធិស្របច្បាប់**«ពង្រឹង ជាជាងពង្រីក»៖ ក្រសួងមុខងារសាធារណៈ និងក្រសួងធម្មការ ជួបពិភាក្សាសម្រួចរចនាសម្ព័ន្ធការងារនៃអង្គភាពចំណុះ ជៀសវាងការអនុវត្តតួនាទីជាន់គ្នា**អគ្គស្ថានីយវិទ្យុនិងទូរទស្សន៍មជ្ឈិមចិនចុះហេដ្ឋាលេខាលើឯកសារសហប្រតិបតិ្តការជាច្រើនជាមួយក្រសួងព័ត៌មាននិងវិទ្យុនៃប្រទេសបង់ក្លាដែសជាដើម

វិចារណកថា៖ ការឡើងកម្ដៅផែនដី និងផលប៉ះពាល់ដល់កសិករ

ភ្នំពេញ៖ ការឡើងកម្ដៅផែនដី គឺជាបញ្ហាប្រឈមដ៏ធ្ងន់ធ្ងរបំផុតមួយដែលពិភពលោកកំពុងជួបប្រទះនាពេលបច្ចុប្បន្ន ហើយផលប៉ះពាល់របស់វាមានសភាពធ្ងន់ធ្ងរជាពិសេសចំពោះកសិករ។ វិស័យកសិកម្មពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងលើលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុដែលមានស្ថិរភាព របបទឹកភ្លៀងដែលអាចទាយទុកជាមុនបាន និងដីដែលមានសុខភាពល្អ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការកើនឡើងនៃសីតុណ្ហភាពសកលកំពុងរំខានដល់ប្រព័ន្ធធម្មជាតិទាំងនេះ ដែលធ្វើឱ្យការធ្វើកសិកម្មកាន់តែពិបាក និងមិនមានភាពប្រាកដប្រជា។

ផលប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់បំផុតមួយនៃការឡើងកម្ដៅផែនដីមកលើកសិករ គឺការផ្លាស់ប្តូរលំនាំអាកាសធាតុ។ របបទឹកភ្លៀងបានក្លាយទៅជាពិបាកទាយទុកជាមុន ដោយតំបន់ខ្លះជួបប្រទះគ្រោះរាំងស្ងួតអូសបន្លាយ ខណៈតំបន់ខ្លះទៀតប្រឈមនឹងការជន់លិចខ្លាំង។ គ្រោះរាំងស្ងួតកាត់បន្ថយប្រភពទឹកសម្រាប់ដំណាំ ដែលនាំឱ្យទិន្នផលទាប ឬអាចឈានដល់ការខូចខាតដំណាំទាំងស្រុង។ ផ្ទុយទៅវិញ ទឹកភ្លៀងច្រើនហួសប្រមាណអាចបំផ្លាញដំណាំ លាងជម្រះសារធាតុចិញ្ចឹមក្នុងដី និងពន្យារពេលរដូវដាំដុះ ឬរដូវប្រមូលផល។

ការឡើងកម្ដៅក៏ប៉ះពាល់ដល់ការលូតលាស់របស់ដំណាំផងដែរ។ ដំណាំជាច្រើនមានកម្រិតសីតុណ្ហភាពជាក់លាក់ដែលពួកវាអាចលូតលាស់បានល្អបំផុត។ នៅពេលដែលសីតុណ្ហភាពឡើងខ្ពស់ខ្លាំង ដំណាំអាចលូតលាស់យឺត ផ្ដល់ផលតិច ឬងាប់តែម្ដង។ ភាពតានតឹងនៃកម្ដៅក៏អាចកាត់បន្ថយគុណភាពដំណាំ ដែលធ្វើឱ្យវាមិនសូវមានតម្លៃនៅលើទីផ្សារ។ ចំពោះកសិករដែលពឹងផ្អែកលើផលិតកម្មជាប់លាប់សម្រាប់ប្រាក់ចំណូល នេះអាចនាំឱ្យមានការលំបាកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។

ក្តីបារម្ភចម្បងមួយទៀត គឺការកើនឡើងនៃសត្វល្អិត និងជំងឺរុក្ខជាតិ។ សីតុណ្ហភាពកាន់តែក្តៅបង្កើតលក្ខខណ្ឌអំណោយផលសម្រាប់សត្វល្អិត ស្មៅ និងមេរោគបង្កគ្រោះថ្នាក់ឱ្យរីកដុះដាល។ ជាលទ្ធផល កសិករអាចប្រឈមមុខនឹងការបំផ្លិចបំផ្លាញញឹកញាប់ និងធ្ងន់ធ្ងរជាងមុន ដែលអាចបំផ្លាញដំណាំ និងបង្កើនតម្រូវការប្រើប្រាស់ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត។ វាមិនត្រឹមតែបង្កើនថ្លៃដើមផលិតកម្មប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងអាចប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន និងសុខភាពមនុស្សទៀតផង។

កង្វះខាតទឹកកំពុងក្លាយជាបញ្ហាកាន់តែធំនៅក្នុងតំបន់កសិកម្មជាច្រើន។ ការឡើងកម្ដៅផែនដីប៉ះពាល់ដល់ទន្លេ បឹង និងប្រភពទឹកក្រោមដី ដែលកាត់បន្ថយលទ្ធភាពទទួលបានទឹកសម្រាប់ស្រោចស្រព។ កសិករដែលពឹងផ្អែកលើប្រភពទាំងនេះអាចនឹងជួបការលំបាកក្នុងការថែទាំដំណាំរបស់ពួកគេ ជាពិសេសក្នុងរដូវប្រាំង។ ក្នុងករណីខ្លះ ការប្រកួតប្រជែងដណ្ដើមទឹកប្រើប្រាស់រវាងវិស័យកសិកម្ម ឧស្សាហកម្ម និងគ្រួសារ ក៏បានបង្កើនសម្ពាធបន្ថែមទៀតផងដែរ។

ការចិញ្ចឹមសត្វក៏រងផលប៉ះពាល់ដូចគ្នា។ សីតុណ្ហភាពខ្ពស់អាចធ្វើឱ្យសត្វចិញ្ចឹមមានភាពតានតឹង កាត់បន្ថយផលិតភាព និងបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺ។ ឧទាហរណ៍ មេគោទឹកដោះអាចផលិតទឹកដោះបានតិច ហើយបសុបក្សីអាចមានអត្រាស្លាប់ខ្ពស់ក្នុងអំឡុងពេលមានរលកកម្ដៅ។ នេះប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់ដល់ជីវភាពរបស់កសិករ និងការផ្គត់ផ្គង់ស្បៀងអាហារ។

គុណភាពដីក៏ជាបញ្ហាកង្វល់មួយទៀតដែរ។ ព្រឹត្តិការណ៍អាកាសធាតុខ្លាំងៗ ដូចជាភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំង និងខ្យល់បោកបក់ខ្លាំង អាចនាំឱ្យមានសំណឹកដី ដោយវាបានលាងជម្រះស្រទាប់ដីខាងលើដែលមានជីជាតិសម្រាប់ដំណាំ។ យូរៗទៅ វានឹងកាត់បន្ថយផលិតភាពដី និងធ្វើឱ្យការធ្វើកសិកម្មកាន់តែមានបញ្ហាប្រឈម។

ទោះបីជាមានការលំបាកទាំងនេះក៏ដោយ កសិករកំពុងសម្របខ្លួនតាមវិធីផ្សេងៗ។ ខ្លះកំពុងប្តូរទៅដាំដំណាំដែលធន់នឹងគ្រោះរាំងស្ងួត កែលម្អបច្ចេកទេសស្រោចស្រព ឬកែសម្រួលកាលវិភាគដាំដុះ។ រដ្ឋាភិបាល និងអង្គការនានាក៏កំពុងផ្តល់ការគាំទ្រតាមរយៈការបណ្តុះបណ្តាល បច្ចេកវិទ្យា និងការអនុវត្តកសិកម្មដែលធន់នឹងអាកាសធាតុ។

ជាសរុប ការឡើងកម្ដៅផែនដីមានផលប៉ះពាល់យ៉ាងជ្រាលជ្រៅដល់កសិករ ដោយសារការរំខានដល់លំនាំអាកាសធាតុ ការកាត់បន្ថយទិន្នផលដំណាំ ការកើនឡើងសត្វល្អិត និងការបង្កើតឱ្យមានកង្វះខាតទឹក។ បញ្ហាប្រឈមទាំងនេះមិនត្រឹមតែគំរាមកំហែងដល់ជីវភាពរបស់កសិករប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខស្បៀងសកលផងដែរ។ ការដោះស្រាយបញ្ហាឡើងកម្ដៅផែនដី និងការជួយគាំទ្រកសិករក្នុងការសម្របខ្លួនទៅនឹងការផ្លាស់ប្តូរទាំងនេះ គឺជាជំហានដ៏សំខាន់ឆ្ពោះទៅរកការធានានូវអនាគតដែលមានស្ថិរភាព និងនិរន្តរភាពសម្រាប់វិស័យកសិកម្ម៕

អត្ថបទដែលជាប់ទាក់ទង