អង់ការ៉ា៖ប្រធានាធិបតីតួកគី លោក Recep Tayyip Erdogan ត្រូវបានប្រកាសថាជាអ្នកឈ្នះការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីកាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ដោយបានបញ្ជូនគាត់ទៅកាន់តំណែងរយៈពេលប្រាំឆ្នាំទៀត។យោងតាមលទ្ធផលដំបូង លោក Erdogan ត្រូវបានជាប់ឆ្នោតជាថ្មីដោយទទួលបានសំឡេងគាំទ្រ ៥២.១៤ ភាគរយនៅក្នុងការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីតួកគី លោក Ahmet Yener បានប្រាប់អ្នកយកព័ត៌មាននៅក្នុងរដ្ឋធានី Ankara កាលពីល្ងាចថ្ងៃអាទិត្យ។Yener បាននិយាយថាគូប្រជែងរបស់គាត់គឺ Kemal Kilicdaroglu អាយុ ៧៤ ឆ្នាំទទួលបាន ៤៧.៨៦ ភាគរយនៃសន្លឹកឆ្នោត។ Yener បាននិយាយថាដោយបន្ថែមថា ១៩៦,៧៤៤ សន្លឹកឆ្នោតឬ ៩៩,៤៣ ភាគរយនៃចំនួនសរុបត្រូវបានបើក។
លោក Erdogan បានប្រាប់អ្នកគាំទ្រដ៏ត្រេកអររបស់លោកពីលើរថយន្តក្រុងក្នុងស្រុកកំណើតរបស់លោកក្នុងទីក្រុង Istanbul ថា៖ «យើងបានបញ្ចប់ការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីជុំទីពីរដោយការពេញចិត្តរបស់ប្រជាជាតិរបស់យើង»។ការបរាជ័យក្នុងការបង្កើតអ្នកឈ្នះនៅក្នុងជុំទីមួយនៅថ្ងៃទី ១៤ ខែឧសភាបានធ្វើឱ្យប្រទេសនេះចូលទៅក្នុងការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីជាលើកដំបូងដែលមិនធ្លាប់មាន។លោក Erdogan ដែលមានអាយុ ៦៩ ឆ្នាំដែលមិនធ្លាប់ចាញ់ការបោះឆ្នោត និងបានកាន់អំណាចតាំងពីឆ្នាំ ២០០៣ បានប្រឈមមុខនឹងការប្រឆាំងដ៏រឹងមាំ និងរួបរួមជាងពេលមុនៗ។Kilicdaroglu ដែលគាំទ្រដោយប្លុកនៃគណបក្សប្រឆាំងបានប្តេជ្ញាថានឹងប្រគល់ Türkiye ទៅកាន់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យក្នុងសភាជាមួយនឹងការត្រួតពិនិត្យ និងតុល្យភាពដ៏រឹងមាំ។លោក Erdogan បានធ្វើបានល្អជាងការស្ទង់មតិយោបល់ដែលបានព្យាករណ៍ដោយទទួលបាន ៤៩.៥២ ភាគរយនៃការបោះឆ្នោតខណៈ Kilicdaroglu ទទួលបាន ៤៤.៨៨ ភាគរយនៅថ្ងៃទី ១៤ ខែឧសភា។
ក្នុងរយៈពេលពីរសប្តាហ៍ចុងក្រោយនេះ បេក្ខជនទាំងពីរបានផ្តោតលើការអំពាវនាវឱ្យមានការបោះឆ្នោតជាតិនិយមនៅក្នុងយុទ្ធនាការរបស់ពួកគេ។ពួកគេទាំងពីរបានសន្យាដោះស្រាយបញ្ហាទាក់ទងនឹងបញ្ហាជនភៀសខ្លួន និងបានប្តេជ្ញាបញ្ចប់អំពើភេរវកម្ម ខណៈដែលលទ្ធផលថ្ងៃទី ១៤ ឧសភា បង្ហាញពីការកើនឡើងនៃការគាំទ្រសម្រាប់គណបក្សជាតិនិយម។Erdogan សន្យាថានឹងបង្កើត “សតវត្សទួរគី” ថ្មី ប្រសិនបើគាត់ជាប់ឆ្នោតឡើងវិញ។លោកក៏បានសង្កត់ធ្ងន់ផងដែរថា តំណែងប្រធានាធិបតីរបស់លោកគឺចាំបាច់សម្រាប់ភាពសុខដុមរមនាក្នុងចំណោមស្ថាប័នរដ្ឋ និងស្ថិរភាពក្នុងប្រទេស ខណៈដែលសម្ព័ន្ធភាពរបស់លោកកាន់សំឡេងភាគច្រើននៅក្នុងសភា។លោកប្រធានាធិបតីបានសង្កត់ធ្ងន់លើឱកាសជាច្រើនមុនការបោះឆ្នោតថា លោកនឹងបន្តជាមួយនឹងគោលនយោបាយមិនប្រក្រតីរបស់លោកក្នុងការកាត់បន្ថយអត្រាការប្រាក់ ដើម្បីទប់ទល់នឹងអតិផរណាដែលកំពុងកើនឡើង ប្រសិនបើលោកជាប់ឆ្នោតឡើងវិញ។ទោះបីជាអត្រាអតិផរណាប្រចាំឆ្នាំរបស់Türkiyeបានឡើងដល់កម្រិតខ្ពស់ក្នុងរយៈពេល ២៤ ឆ្នាំកាលពីខែតុលាឆ្នាំមុនបន្ទាប់ពីការកើនឡើងរយៈពេល ១៧ ខែក៏ដោយ លោក Erdogan បានទទូចថាអត្រាការប្រាក់ទាបគឺជាវិធីត្រឹមត្រូវដើម្បីដឹកនាំប្រទេសចេញពីវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចបច្ចុប្បន្ន ដូចជាការធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងរបស់ប្រទេសទួរគី។បញ្ហាទាំងនេះកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើងដោយការរញ្ជួយដីដ៏បំផ្លិចបំផ្លាញនៅដើមខែកុម្ភៈនៅភាគខាងត្បូងទីក្រុងTürkiye ដែលបានសម្លាប់មនុស្សជាង ៥០,០០០ នាក់ និងធ្វើឱ្យមនុស្សរាប់ម៉ឺននាក់គ្មានផ្ទះសម្បែង។ទោះបីជាអតិផរណាកើនឡើង និងការលំបាកសម្រាប់គ្រួសារក៏ដោយ អ្នកជំនាញមួយចំនួនជឿថា ទស្សនវិស័យសេដ្ឋកិច្ចរយៈពេលវែងរបស់Türkiyeកំពុងមានការរីកចម្រើន។
លោក Bilal Bagis សេដ្ឋវិទូ និងជាអ្នកប្រាជ្ញនៅសាកលវិទ្យាល័យ Sabanci នៃទីក្រុងអ៊ីស្តង់ប៊ុល បានសរសេរនៅក្នុងអត្ថបទមួយដែលបានចេញផ្សាយកាលពីសប្តាហ៍មុនថា “ក្រុមហ៊ុនទួរគីកំពុងរីកចម្រើន។លោកបានបន្ថែមថា “Türkiye បានបង្កើតសេដ្ឋកិច្ចដែលធន់ និងពឹងផ្អែកលើខ្លួនឯង” ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោក Erdogan ។អ្នកជំនាញបាននិយាយថា ក្រៅពីការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ចរបស់គាត់ លោក Erdogan ទំនងជារក្សាគោលនយោបាយការបរទេសដ៏រឹងមាំរបស់គាត់ ខណៈពេលដែលកំពុងចូលរួមក្នុងសកម្មភាពតុល្យភាពដ៏ទន់ភ្លន់រវាងលោកខាងលិច និងបូព៌ា។
ក្រោមការដឹកនាំរបស់គាត់ Türkiye បានបង្កើនវត្តមានរបស់ខ្លួននៅក្នុងកិច្ចការតំបន់ បើទោះបីជាមានការឈ្លោះប្រកែកជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក និងសម្ព័ន្ធមិត្តលោកខាងលិចផ្សេងទៀតលើបញ្ហាដូចជាជម្លោះស៊ីរី និងការទាក់ទងគ្នាជាមួយរុស្ស៊ីក៏ដោយ។តាំងពីឆ្នាំមុនមក ទីក្រុងអង់ការ៉ាក៏បានសម្រេចបានការផ្សះផ្សាជាប្រវត្តិសាស្ត្រជាមួយគូប្រជែងធំៗពីរ គឺអ៊ីស្រាអែល និងអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។ វិធានការនេះបានពង្រឹងសន្ទុះនៃការផ្សះផ្សានៅមជ្ឈិមបូព៌ា រួមចំណែកដល់សន្តិភាព និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់ដែលមានការប្រែប្រួល។
លោក Batu Coskun អ្នកវិភាគហានិភ័យនយោបាយឯករាជ្យដែលមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុង Ankara បានប្រាប់ Xinhua ក្នុងបទសម្ភាសន៍នាពេលថ្មីៗនេះថា “គោលនយោបាយបរទេសប្រកបដោយប្រាជ្ញា ខ្ញុំមិនរំពឹងថានឹងមានការផ្លាស់ប្តូរដ៏ច្រើនពីគោលនយោបាយការបរទេសពីមុន មុនពេលវដ្តនៃការបោះឆ្នោតចាប់ផ្តើមនោះទេ”។យោងតាមលោក Coskun អាទិភាពមួយក្នុងចំណោមអាទិភាពនៃការទូតទួរគីបន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតឡើងវិញរបស់លោក Erdoganនឹងត្រូវជំរុញឱ្យមានការផ្សះផ្សាជាមួយប្រទេសជិតខាងស៊ីរី បន្ទាប់ពីទំនាក់ទំនងជាប់គាំងជាងមួយទសវត្សរ៍។ក្រុមអ្នកវិភាគបាននិយាយថា នៅពេលអនាគត ទីក្រុងអង់ការ៉ានឹងបន្តរក្សាទំនាក់ទំនងនយោបាយ និងហិរញ្ញវត្ថុជិតស្និទ្ធជាមួយរុស្ស៊ី ទោះបីជាមានការរិះគន់ពីសម្ព័ន្ធមិត្តលោកខាងលិចក៏ដោយ។
លោក Coskun បានសង្កត់ធ្ងន់ថា “ជំហររបស់ Türkiye ចំពោះរុស្ស៊ីទំនងជាមិនផ្លាស់ប្តូរទេ។Türkiye នឹងបន្តចូលរួមជាមួយទីក្រុងម៉ូស្គូ និង (វ្ល៉ាឌីមៀ) ពូទីន ទាំងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ នយោបាយ និងយុទ្ធសាស្ត្រ”។លោក Kerim Has អ្នកវិភាគដែលមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងមូស្គូស្តីពីកិច្ចការរុស្ស៊ី និងអឺរ៉ាស៊ី បានបន្ទរការកត់សម្គាល់របស់គាត់អំពទំនាក់ទំនងជាមួយរុស្ស៊ី ដោយសង្កត់ធ្ងន់ថា រុស្ស៊ីដែលស្ថិតនៅក្រោមការដាក់ទណ្ឌកម្មរបស់លោកខាងលិច ត្រូវការ “បំពង់ខ្យល់” សេដ្ឋកិច្ចតាមរយៈ Türkiye ដែលជាប្រទេសសំខាន់សម្រាប់រុស្ស៊ី។ទង្វើតុល្យភាពរបស់ទួរគីបានបង្ហាញក្នុងជម្លោះរុស្ស៊ីនិងអ៊ុយក្រែន។លោកបានបន្ថែមថា ទីក្រុងអង់ការ៉ាបានបម្រើការជាអ្នកសម្រុះសម្រួលរវាងភាគីនានា សម្របសម្រួលការផ្លាស់ប្តូរអ្នកទោស គំនិតផ្តួចផ្តើមគ្រាប់ធញ្ញជាតិសមុទ្រខ្មៅ និងការចរចាសន្តិភាពនៅពេលចាប់ផ្តើមនៃជម្លោះ។
ប្រភពព័តមានះXinhua
ប្រែសំរួលដោយៈកញ្ញា យ៉េន សុវណ្ណារ៉ា
